Zróżnicowanie środowiska Tatr

Tatry zajmują 785 km² w środkowej części Karpat Zachodnich. Dzielimy je na Tatry Zachodnie, Tatry Wysokie oraz Tatry Bielskie (znajdujące się całkowicie na Słowacji). Najwyższym szczytem jest słowacki Gerlach (2655 m n.p.m.), a w polskiej części Rysy (2499 m n.p.m.).

Budowa geologiczna Tatr jest mocno zróżnicowana. Tatry Wysokie zbudowane są z odpornych skał, co nadaje im charakterystyczną ostrą, wysokogórską rzeźbę. Tatry Zachodnie mają część południową utworzoną z łupków krystalicznych, a północną z podatnych na krasowienie wapieni i dolomitów. Stąd są niższe i mają łagodniejsze, zaokrąglone szczyty.

Rzeźba wysokogórska Tatr to efekt działania licznych czynników. Charakterystyczne elementy to granie (skaliste grzbiety łączące szczyty i przełęcze), turnie (pojedyncze, skaliste szczyty o stromych ścianach) i żleby (rynnowe formy, którymi osypuje się materiał skalny). Widoczne są też stożki piargowe oraz kotły polodowcowe, częściowo wypełnione wodą tworzącą jeziora cyrkowe.

Ciekawostka: Wiatr halny, charakterystyczny dla Tatr, powstaje dzięki barierze górskiej utrudniającej przepływ powietrza w kierunku północ-południe, co tworzy najsurowszy klimat w Polsce!

W Tatrach wyróżniamy sześć pięter klimatyczno-roślinnych: podgórze (dawniej lasy liściaste, dziś pola i pastwiska), regiel dolny (900-1200 m n.p.m., głównie świerki), regiel górny (1200-1600 m n.p.m., świerki), piętro kosodrzewiny $1600-1800 m n.p.m.$, piętro hal (1800-2200 m n.p.m., trawy i zioła) oraz piętro turni (powyżej 2200 m n.p.m., jedynie mchy i porosty).