Ofensywa sowiecka i klęska państw Osi

Po klęsce pod Kurskiem inicjatywę przejął ZSRR, który rozpoczął wielką ofensywę w 1945 roku. Armia Czerwona zajęła resztę ziem polskich i dotarła aż do Odry, odzyskując wszystkie tereny utracone wcześniej przez Związek Radziecki.

Sowieci zajęli państwa bałtyckie (Litwę, Łotwę, Estonię), Białoruś, Ukrainę i wschód Polski. Front zatrzymał się na linii Wisły w sierpniu 1944 roku, co miało tragiczne konsekwencje dla Powstania Warszawskiego.

Ekspansja sowiecka objęła również Rumunię, Bułgarię i Węgry. W rezultacie państwa takie jak Finlandia, Bułgaria i Rumunia zmieniły swoje sojusze, przechodząc na stronę koalicji antyfaszystowskiej.

Zapamiętaj: Po klęsce pod Kurskiem niemiecka armia już nigdy nie odzyskała inicjatywy - od tego momentu tylko się cofała!

Ostatnia ofensywa Hitlera i konferencja w Jałcie

W grudniu 1944 roku Niemcy przeprowadzili ostatnią ofensywę w Ardenach, próbując powstrzymać aliantów. Początkowo mieli sukcesy, ale atak został szybko zatrzymany, a wojska III Rzeszy straciły zdolność do przeprowadzania większych ataków.

W lutym 1945 roku w Jałcie spotkali się przywódcy Wielkiej Trójki. Stalin świadomie wybrał to miejsce na Krymie, aby pokazać sojusznikom sukcesy ZSRR - Krym został przecież wyzwolony przez wojska sowieckie.

Najważniejsze ustalenia dotyczyły podziału Niemiec na cztery strefy okupacyjne: amerykańską, brytyjską, sowiecką i francuską. Francja została uznana za czwarte mocarstwo sojusznicze i otrzymała swoją strefę.

Ustalono nowy układ granic powojennej Europy. Granica Polski z ZSRR miała przebiegać na linii Curzona, co oznaczało, że Polska straciła Kresy Wschodnie, ale otrzymała rekompensatę w postaci Pomorza, Śląska i Prus Wschodnich kosztem Niemiec.

Ciekawostka: Wybór Jałty nie był przypadkowy - Stalin chciał pokazać, kto naprawdę wygrał tę wojnę!

Upadek Berlina i konferencja w Poczdamie

Wielka Trójka zdecydowała także o utworzeniu Organizacji Narodów Zjednoczonych (ONZ), której celem miało być zapewnienie pokoju na świecie i zapobieganie przyszłym konfliktom.

Wiosną 1945 roku los III Rzeszy był przesądzony. Armia Czerwona zajęła Wiedeń i przystąpiła do szturmu na Berlin, który został okrążony przez armie marszałków Koniewa i Żukowa.

30 kwietnia 1945 roku Hitler popełnił samobójstwo, a Berlin został zdobyty dwa dni później. Kapitulacja Niemiec została podpisana 7 maja 1945 roku w Reims, a następnie powtórzona na żądanie Stalina w Berlinie w nocy z 8 na 9 maja.

W Poczdamie potwierdzono ustalenia z Jałty. Północna część Prus Wschodnich z Królewcem przypadła ZSRR, a południowe tereny oraz ziemie niemieckie na wschód od Odry i Nysy Łużyckiej otrzymała Polska. Podział świata na strefy wpływów został nazwany porządkiem jałtańskim.

Ważne: 8/9 maja to do dziś Dzień Zwycięstwa w krajach byłego ZSRR!

Koniec wojny na Dalekim Wschodzie

Po porażkach Japonii, takich jak bitwa pod Midway, inicjatywę przejęli Amerykanie. Stosowali taktykę "żabich skoków", zdobywając strategiczne wyspy i odcinając dostawy pozostałym garnizonom japońskim.

Walki o Iwo-Jimę i Okinawę były niezwykle krwawe z powodu fanatycznego oporu Japończyków. Wielu żołnierzy japońskich ginęło lub popełniało samobójstwo, by nie dostać się do niewoli.

Obawiając się ogromnych strat podczas planowanej inwazji na Japonię, Amerykanie zdecydowali się użyć bomby atomowej. Zrzucili ją na Hiroszimę 6 sierpnia i Nagasaki 9 sierpnia 1945 roku, powodując natychmiastową śmierć dziesiątek tysięcy ludzi.

W wyniku zniszczeń spowodowanych atakami atomowymi oraz ofensywy sowieckiej w Mandżurii, cesarz Hirohito zgodził się na bezwarunkową kapitulację 15 sierpnia 1945 roku, co formalnie zakończyło II wojnę światową.

Pamiętaj: Bomby atomowe były pierwszym i ostatnim użyciem tej broni w konflikcie zbrojnym w historii ludzkości.