Społeczeństwo obywatelskie to kluczowy element funkcjonowania demokracji, pozwalający obywatelom aktywnie...
W stronę odrodzenia społeczeństwa obywatelskiego





Czym jest społeczeństwo obywatelskie?
Koncepcja społeczeństwa obywatelskiego ma długą historię - od starożytnej Grecji przez przemyślenia Thomasa Hobbesa, który widział w nim sposób na osiągnięcie pokoju, aż po Johna Locke'a, który postrzegał je jako świadome porozumienie ludzi rezygnujących z części wolności na rzecz władzy.
Według Alexisa de Tocqueville społeczeństwo obywatelskie to wspólnota ludzi aktywnie uczestniczących w życiu publicznym, zrzeszających się w różne struktury, by realizować zadania publiczne. Członkowie takiego społeczeństwa organizują się w różnorodne podmioty, wśród których ważną rolę odgrywają zarówno tradycyjne, jak i elektroniczne media.
Na rozwój społeczeństwa obywatelskiego wpływają trzy główne czynniki: prawno-ustrojowy (przepisy w państwie), kulturowo-społeczny (tradycje samoorganizowania) oraz psychologiczny (cechy członków społeczności).
Warto wiedzieć! Kapitał społeczny, czyli zdolność i chęć do podejmowania wspólnych działań, jest kluczowym miernikiem rozwoju społeczeństwa. Jego najważniejszym składnikiem jest poziom zaufania społecznego - zarówno do innych ludzi, jak i do instytucji.

Odbudowa samorządności w Polsce
Odzyskanie przez Polskę niepodległości po I wojnie światowej umożliwiło rozwój samorządności. Już 27 listopada 1918 roku Józef Piłsudski wydał dekret o utworzeniu samorządu gminnego, a w lutym 1919 roku uregulowano kwestie samorządu miejskiego.
Po II wojnie światowej, w okresie PRL-u, rozwój niezależnego społeczeństwa obywatelskiego był mocno utrudniony lub wręcz nielegalny. Dopiero przełom lat 1988-1990 przyniósł zmiany umożliwiające obywatelom aktywny udział w życiu publicznym. Ważnym krokiem była ustawa "Prawo o stowarzyszeniach" z kwietnia 1989 roku.
Pierwsze w pełni wolne wybory samorządowe odbyły się 27 maja 1990 roku. Frekwencja wyniosła 42%, co było niższym wynikiem niż podczas wyborów czerwcowych w 1989 roku. W 1999 roku, wraz z reformą administracyjną, wprowadzono dwa nowe szczeble samorządu: powiatowy i wojewódzki.
Pamiętaj! Jednym z największych wyzwań dla rozwoju polskiego kapitału społecznego jest utrzymujący się niski poziom zaufania społecznego. To właśnie zaufanie stanowi podstawę skutecznych działań obywatelskich!

Formy aktywności społecznej
Aktywność społeczna to dobrowolne działanie w formalnych i nieformalnych grupach, wykraczające poza obowiązki rodzinne i zawodowe. Najprostszym jej przejawem jest udział w wyborach i referendach. Niestety, w Polsce frekwencja wyborcza w wyborach parlamentarnych jest jedną z najniższych w Unii Europejskiej.
Aktywność społeczna przejawia się również poprzez udział w konsultacjach społecznych, manifestacjach, strajkach, podpisywanie petycji czy nieposłuszeństwo obywatelskie. Wszystkie te działania pozwalają obywatelom wyrażać swoje zdanie w ważnych społecznie kwestiach.
Organizacje pozarządowe (NGO) tworzą tzw. trzeci sektor - obok administracji publicznej (pierwszy sektor) i instytucji nastawionych na zysk (drugi sektor). NGO to organizacje skupiające członków na zasadzie dobrowolności, formalnie niezależne od władz i działające non-profit.
Ciekawostka! NGO to najbardziej zróżnicowana grupa podmiotów społeczeństwa obywatelskiego. Zajmują się one sportem, turystyką, kulturą, edukacją, pomocą społeczną, ochroną zdrowia, prawami człowieka i wieloma innymi dziedzinami życia.

Stowarzyszenia, fundacje i organizacje pożytku publicznego
Stowarzyszenia zakładają osoby połączone wspólnym celem. Istnieją dwa rodzaje stowarzyszeń: rejestrowe (wymagające minimum 7 osób i statutu) oraz zwykłe (minimum 3 osoby, mogą działać na podstawie regulaminu). Członkami stowarzyszeń zwykłych mogą być tylko osoby fizyczne.
Fundację zakłada fundator lub fundatorzy, którzy ustalają statut i przekazują określony majątek na realizację celów publicznych. Fundacja może mieć radę pełniącą funkcję kontrolną. Zarówno fundacjami jak i stowarzyszeniami kierują zarządy z prezesem na czele.
24 kwietnia 2003 roku uchwalono ustawę o działalności organizacji pożytku publicznego i wolontariacie. Dzięki niej część organizacji pozarządowych może uzyskać status organizacji pożytku publicznego (OPP). Obszary pożytku publicznego obejmują m.in. podtrzymywanie tradycji narodowej, działalność na rzecz mniejszości, ochronę zdrowia, pomoc społeczną, ochronę środowiska czy upowszechnianie kultury i sportu.
Dobra rada! Jako młody człowiek możesz już teraz zaangażować się w działalność organizacji pozarządowych jako wolontariusz. To świetny sposób na zdobycie doświadczenia, rozwijanie zainteresowań i realny wpływ na społeczność lokalną!
Myśleliśmy, że nigdy nie zapytasz...
Podobne notatki
Najpopularniejsze notatki z WOS
9Edukacja obywatelska I DZAŁ, II DZIAŁ I III DZIAŁ
NOTATKI Z III PIERWSZYCH DZIAŁÓW
Ruch Solidarności 1980
Analiza powstania Ruchu Solidarności w Polsce w 1980 roku, obejmująca strajki, kluczowe postacie takie jak Lech Wałęsa, oraz wpływ na polityczną transformację kraju. Materiał przeznaczony dla uczniów liceum, zawiera istotne wydarzenia i konteksty historyczne związane z protestami robotniczymi oraz powstaniem niezależnych organizacji. Typ: podsumowanie.
Demokracja autorytaryzm- totalitaryzm edukacja obywatelska
Edukacja obywatelska 4 dział
Demokratyczne państwo prawa i przemiany ustrojowe po 1989 r w Polsce edukacja obywatelska
Edukacja obywatelska
Fryderyk Chopin: Życie i Twórczość
Odkryj życie i dziedzictwo Fryderyka Chopina, jednego z najwybitniejszych kompozytorów muzyki romantycznej. Dowiedz się o jego zdrowiu, wpływie na muzykę fortepianową oraz najważniejszych utworach, takich jak mazurki, polonezy i etiudy. Ta charakterystyka przedstawia kluczowe momenty w jego karierze oraz znaczenie jego twórczości w historii muzyki. Idealne dla studentów muzyki i miłośników Chopina.
Proces legislacyjny i prezydent RP edukacja obywatelska
Edukacja obywatelska 6 dział
System Sądowniczy w Polsce
Zrozumienie struktury i funkcji władzy sądowniczej w Polsce. Dowiedz się o trójpodziale władzy, niezależności sędziów oraz różnych rodzajach sądów, w tym sądów powszechnych i administracyjnych. Idealne dla studentów prawa i osób zainteresowanych systemem prawnym. Typ: podsumowanie.
II Wojna Światowa: Kluczowe Wydarzenia
Zanurz się w szczegółowy przegląd II Wojny Światowej, obejmujący atak III Rzeszy na Polskę, kampanię wrześniową, Blitzkrieg, oraz kluczowe konferencje, takie jak Jałta i Teheran. Dowiedz się o oporze w okupowanej Europie, zagładzie Żydów oraz konsekwencjach wojny. Idealne dla studentów historii i pasjonatów tematu. Typ: podsumowanie.
Głosowanie w Procesie Legislacyjnym
Zrozum proces legislacyjny w Polsce, w tym etapy głosowania nad ustawami, poprawkami oraz rolę Sejmu i Senatu. Dowiedz się, jak inicjatywy ustawodawcze są rozpatrywane i jakie są terminy dla Prezydenta. Idealne dla studentów prawa i politologii.
Najpopularniejsze notatki
9Karta rowerowa
UwU
Wprowadzenie do lektury Zemsta
Sprawdź znajomość czasu i miejsca akcji oraz głównych wątków komedii Aleksandra Fredry.
Nauka znaków drogowych
Uczenie się zanków drogowych na sprawdzian-kartkówkę
Polski e8
Egzamin ósmoklasisty
biologia- ryby klasa 6
Przed odpowiedzią ustnią idealny do powtórki ❤️
Quiz-Dziady cz.2
Ten quiz sprawdzi twoją wiedzę z Dziadów🫶!
Przedwiośnie: Analiza Tematów
Zanurz się w analizę powieści 'Przedwiośnie' Stefana Żeromskiego. Odkryj kluczowe motywy, takie jak dojrzewanie, rewolucja i podróż, oraz ich znaczenie w kontekście niepodległej Polski. Notatka zawiera szczegółowe omówienie bohaterów, narracji oraz symboliki, co czyni ją idealnym materiałem do nauki i przygotowania do egzaminów.
Wprowadzenie do lektury Pan Tadeusz
Zapoznasz się z genezą utworu, czasem i miejscem akcji oraz galerią najważniejszych postaci epopei Adama Mickiewicza.
Balladyna- quiz do lektury | egzamin ósmoklasisty
quiz z lektury „Balladyna” 🥰 idealny jako powtórka przed egzaminem
Zobacz, co mówią o nas nasi użytkownicy. Pokochali nas — pokochasz też i Ty.
Aplikacja jest bardzo prosta i dobrze przemyślana. Do tej pory znalazłem wszystko, czego szukałem i mogłem się wiele nauczyć z innych notatek! Na pewno wykorzystam aplikację do pomocy przy robieniu prac domowych! No i oczywiście bardzo pomaga też jako inspiracja do robienia swoich notatek.
Ta aplikacja jest naprawdę świetna. Jest tak wiele notatek i pomocnych informacji [...]. Moim problematycznym przedmiotem jest język niemiecki, a w aplikacji jest w czym wybierać. Dzięki tej aplikacji poprawiłam swój niemiecki. Polecam ją każdemu.
Wow, jestem w szoku. Właśnie wypróbowałam aplikację, ponieważ widziałam ją kilka razy reklamowaną na TikToku jestem absolutnie w szoku. Ta aplikacja jest POMOCĄ, której potrzebujesz w szkole i przede wszystkim oferuje tak wiele rzeczy jak notatki czy streszczenia, które są BARDZO pomocne w moim przypadku.
W stronę odrodzenia społeczeństwa obywatelskiego
Społeczeństwo obywatelskie to kluczowy element funkcjonowania demokracji, pozwalający obywatelom aktywnie wpływać na otaczającą rzeczywistość. Jego rozwój w Polsce, po latach ograniczeń, nastąpił po 1989 roku wraz z odbudową samorządności i tworzeniem nowych form organizacji pozarządowych. Zrozumienie tego zjawiska pomoże Ci...

Czym jest społeczeństwo obywatelskie?
Koncepcja społeczeństwa obywatelskiego ma długą historię - od starożytnej Grecji przez przemyślenia Thomasa Hobbesa, który widział w nim sposób na osiągnięcie pokoju, aż po Johna Locke'a, który postrzegał je jako świadome porozumienie ludzi rezygnujących z części wolności na rzecz władzy.
Według Alexisa de Tocqueville społeczeństwo obywatelskie to wspólnota ludzi aktywnie uczestniczących w życiu publicznym, zrzeszających się w różne struktury, by realizować zadania publiczne. Członkowie takiego społeczeństwa organizują się w różnorodne podmioty, wśród których ważną rolę odgrywają zarówno tradycyjne, jak i elektroniczne media.
Na rozwój społeczeństwa obywatelskiego wpływają trzy główne czynniki: prawno-ustrojowy (przepisy w państwie), kulturowo-społeczny (tradycje samoorganizowania) oraz psychologiczny (cechy członków społeczności).
Warto wiedzieć! Kapitał społeczny, czyli zdolność i chęć do podejmowania wspólnych działań, jest kluczowym miernikiem rozwoju społeczeństwa. Jego najważniejszym składnikiem jest poziom zaufania społecznego - zarówno do innych ludzi, jak i do instytucji.

Odbudowa samorządności w Polsce
Odzyskanie przez Polskę niepodległości po I wojnie światowej umożliwiło rozwój samorządności. Już 27 listopada 1918 roku Józef Piłsudski wydał dekret o utworzeniu samorządu gminnego, a w lutym 1919 roku uregulowano kwestie samorządu miejskiego.
Po II wojnie światowej, w okresie PRL-u, rozwój niezależnego społeczeństwa obywatelskiego był mocno utrudniony lub wręcz nielegalny. Dopiero przełom lat 1988-1990 przyniósł zmiany umożliwiające obywatelom aktywny udział w życiu publicznym. Ważnym krokiem była ustawa "Prawo o stowarzyszeniach" z kwietnia 1989 roku.
Pierwsze w pełni wolne wybory samorządowe odbyły się 27 maja 1990 roku. Frekwencja wyniosła 42%, co było niższym wynikiem niż podczas wyborów czerwcowych w 1989 roku. W 1999 roku, wraz z reformą administracyjną, wprowadzono dwa nowe szczeble samorządu: powiatowy i wojewódzki.
Pamiętaj! Jednym z największych wyzwań dla rozwoju polskiego kapitału społecznego jest utrzymujący się niski poziom zaufania społecznego. To właśnie zaufanie stanowi podstawę skutecznych działań obywatelskich!

Formy aktywności społecznej
Aktywność społeczna to dobrowolne działanie w formalnych i nieformalnych grupach, wykraczające poza obowiązki rodzinne i zawodowe. Najprostszym jej przejawem jest udział w wyborach i referendach. Niestety, w Polsce frekwencja wyborcza w wyborach parlamentarnych jest jedną z najniższych w Unii Europejskiej.
Aktywność społeczna przejawia się również poprzez udział w konsultacjach społecznych, manifestacjach, strajkach, podpisywanie petycji czy nieposłuszeństwo obywatelskie. Wszystkie te działania pozwalają obywatelom wyrażać swoje zdanie w ważnych społecznie kwestiach.
Organizacje pozarządowe (NGO) tworzą tzw. trzeci sektor - obok administracji publicznej (pierwszy sektor) i instytucji nastawionych na zysk (drugi sektor). NGO to organizacje skupiające członków na zasadzie dobrowolności, formalnie niezależne od władz i działające non-profit.
Ciekawostka! NGO to najbardziej zróżnicowana grupa podmiotów społeczeństwa obywatelskiego. Zajmują się one sportem, turystyką, kulturą, edukacją, pomocą społeczną, ochroną zdrowia, prawami człowieka i wieloma innymi dziedzinami życia.

Stowarzyszenia, fundacje i organizacje pożytku publicznego
Stowarzyszenia zakładają osoby połączone wspólnym celem. Istnieją dwa rodzaje stowarzyszeń: rejestrowe (wymagające minimum 7 osób i statutu) oraz zwykłe (minimum 3 osoby, mogą działać na podstawie regulaminu). Członkami stowarzyszeń zwykłych mogą być tylko osoby fizyczne.
Fundację zakłada fundator lub fundatorzy, którzy ustalają statut i przekazują określony majątek na realizację celów publicznych. Fundacja może mieć radę pełniącą funkcję kontrolną. Zarówno fundacjami jak i stowarzyszeniami kierują zarządy z prezesem na czele.
24 kwietnia 2003 roku uchwalono ustawę o działalności organizacji pożytku publicznego i wolontariacie. Dzięki niej część organizacji pozarządowych może uzyskać status organizacji pożytku publicznego (OPP). Obszary pożytku publicznego obejmują m.in. podtrzymywanie tradycji narodowej, działalność na rzecz mniejszości, ochronę zdrowia, pomoc społeczną, ochronę środowiska czy upowszechnianie kultury i sportu.
Dobra rada! Jako młody człowiek możesz już teraz zaangażować się w działalność organizacji pozarządowych jako wolontariusz. To świetny sposób na zdobycie doświadczenia, rozwijanie zainteresowań i realny wpływ na społeczność lokalną!
Myśleliśmy, że nigdy nie zapytasz...
Podobne notatki
Najpopularniejsze notatki z WOS
9Edukacja obywatelska I DZAŁ, II DZIAŁ I III DZIAŁ
NOTATKI Z III PIERWSZYCH DZIAŁÓW
Ruch Solidarności 1980
Analiza powstania Ruchu Solidarności w Polsce w 1980 roku, obejmująca strajki, kluczowe postacie takie jak Lech Wałęsa, oraz wpływ na polityczną transformację kraju. Materiał przeznaczony dla uczniów liceum, zawiera istotne wydarzenia i konteksty historyczne związane z protestami robotniczymi oraz powstaniem niezależnych organizacji. Typ: podsumowanie.
Demokracja autorytaryzm- totalitaryzm edukacja obywatelska
Edukacja obywatelska 4 dział
Demokratyczne państwo prawa i przemiany ustrojowe po 1989 r w Polsce edukacja obywatelska
Edukacja obywatelska
Fryderyk Chopin: Życie i Twórczość
Odkryj życie i dziedzictwo Fryderyka Chopina, jednego z najwybitniejszych kompozytorów muzyki romantycznej. Dowiedz się o jego zdrowiu, wpływie na muzykę fortepianową oraz najważniejszych utworach, takich jak mazurki, polonezy i etiudy. Ta charakterystyka przedstawia kluczowe momenty w jego karierze oraz znaczenie jego twórczości w historii muzyki. Idealne dla studentów muzyki i miłośników Chopina.
Proces legislacyjny i prezydent RP edukacja obywatelska
Edukacja obywatelska 6 dział
System Sądowniczy w Polsce
Zrozumienie struktury i funkcji władzy sądowniczej w Polsce. Dowiedz się o trójpodziale władzy, niezależności sędziów oraz różnych rodzajach sądów, w tym sądów powszechnych i administracyjnych. Idealne dla studentów prawa i osób zainteresowanych systemem prawnym. Typ: podsumowanie.
II Wojna Światowa: Kluczowe Wydarzenia
Zanurz się w szczegółowy przegląd II Wojny Światowej, obejmujący atak III Rzeszy na Polskę, kampanię wrześniową, Blitzkrieg, oraz kluczowe konferencje, takie jak Jałta i Teheran. Dowiedz się o oporze w okupowanej Europie, zagładzie Żydów oraz konsekwencjach wojny. Idealne dla studentów historii i pasjonatów tematu. Typ: podsumowanie.
Głosowanie w Procesie Legislacyjnym
Zrozum proces legislacyjny w Polsce, w tym etapy głosowania nad ustawami, poprawkami oraz rolę Sejmu i Senatu. Dowiedz się, jak inicjatywy ustawodawcze są rozpatrywane i jakie są terminy dla Prezydenta. Idealne dla studentów prawa i politologii.
Najpopularniejsze notatki
9Karta rowerowa
UwU
Wprowadzenie do lektury Zemsta
Sprawdź znajomość czasu i miejsca akcji oraz głównych wątków komedii Aleksandra Fredry.
Nauka znaków drogowych
Uczenie się zanków drogowych na sprawdzian-kartkówkę
Polski e8
Egzamin ósmoklasisty
biologia- ryby klasa 6
Przed odpowiedzią ustnią idealny do powtórki ❤️
Quiz-Dziady cz.2
Ten quiz sprawdzi twoją wiedzę z Dziadów🫶!
Przedwiośnie: Analiza Tematów
Zanurz się w analizę powieści 'Przedwiośnie' Stefana Żeromskiego. Odkryj kluczowe motywy, takie jak dojrzewanie, rewolucja i podróż, oraz ich znaczenie w kontekście niepodległej Polski. Notatka zawiera szczegółowe omówienie bohaterów, narracji oraz symboliki, co czyni ją idealnym materiałem do nauki i przygotowania do egzaminów.
Wprowadzenie do lektury Pan Tadeusz
Zapoznasz się z genezą utworu, czasem i miejscem akcji oraz galerią najważniejszych postaci epopei Adama Mickiewicza.
Balladyna- quiz do lektury | egzamin ósmoklasisty
quiz z lektury „Balladyna” 🥰 idealny jako powtórka przed egzaminem
Zobacz, co mówią o nas nasi użytkownicy. Pokochali nas — pokochasz też i Ty.
Aplikacja jest bardzo prosta i dobrze przemyślana. Do tej pory znalazłem wszystko, czego szukałem i mogłem się wiele nauczyć z innych notatek! Na pewno wykorzystam aplikację do pomocy przy robieniu prac domowych! No i oczywiście bardzo pomaga też jako inspiracja do robienia swoich notatek.
Ta aplikacja jest naprawdę świetna. Jest tak wiele notatek i pomocnych informacji [...]. Moim problematycznym przedmiotem jest język niemiecki, a w aplikacji jest w czym wybierać. Dzięki tej aplikacji poprawiłam swój niemiecki. Polecam ją każdemu.
Wow, jestem w szoku. Właśnie wypróbowałam aplikację, ponieważ widziałam ją kilka razy reklamowaną na TikToku jestem absolutnie w szoku. Ta aplikacja jest POMOCĄ, której potrzebujesz w szkole i przede wszystkim oferuje tak wiele rzeczy jak notatki czy streszczenia, które są BARDZO pomocne w moim przypadku.