Kim był Adam Mickiewicz?

Adam Mickiewicz (1798-1855) to poeta, którego musisz znać - to jeden z trzech wieszczów polskiej literatury obok Słowackiego i Krasińskiego. Urodził się w zubożałej rodzinie szlacheckiej w Zaosiu pod Nowogródkiem na Litwie.

Jego ojciec Mikołaj był adwokatem, a matka Barbara pochodziła z rodu Majewskich. Po szkole w Nowogródku Adam studiował na Uniwersytecie Wileńskim, gdzie napisał swój pierwszy tekst "Zima Miejska".

To właśnie Mickiewicz rozpoczął romantyzm w Polsce swoimi balladami! Od 1819 roku pracował jako nauczyciel w Kownie. Jego twórczość dzielimy na cztery okresy: wileńsko-kowieński, rosyjski, drezdeński i paryski.

💡 Zapamiętaj: Mickiewicz to "ojciec polskiego romantyzmu" - jego ballady zmieniły oblicze naszej literatury!

Aresztowanie i podróże po Europie

Podczas studiów Mickiewicz działał w tajnym Towarzystwie Filomatów. W 1823 roku został aresztowany wraz z przyjaciółmi i zesłany w głąb Rosji - opuścił Litwę w 1824 roku.

W Rosji (Petersburg, Odessa, Moskwa, Krym) związał się z dekabrystami. Podróż na Krym zainspirowała go do napisania słynnych "Sonetów krymskich" i "odeskich" wydanych w 1826 roku.

Dzięki pomocy rosyjskich przyjaciół przedostał się na zachód Europy. Gdy był w Rzymie, dowiedział się o powstaniu listopadowym. Próbował dostać się do walczącej Polski, ale mu się nie udało.

Po upadku powstania przebywał w Dreźnie (gdzie powstały "Dziady" część 3), a w 1832 roku wyjechał do Paryża, dzieląc los tysięcy polskich emigrantów.

💡 Ciekawostka: W 1834 roku Mickiewicz poślubił 22-letnią Celinę Szymanowską - mieli razem sześcioro dzieci!

Ostatnie lata i najważniejsze dzieła

W Paryżu Mickiewicz pracował jako publicysta i wykładowca - był profesorem w Lozannie i w College de France. To wtedy napisał swoje arcydzieło "Pan Tadeusz" (1834).

Poeta interesował się towianizmem - polskim mistycyzmem, co kosztowało go posadę profesora w 1844 roku. Po wybuchu Wiosny Ludów w 1848 roku tworzył Legion Polski we Włoszech.

Mickiewicz zmarł w Konstantynopolu (dzisiejszy Stambuł) 26 listopada 1855 roku, prawdopodobnie na cholerę. Jego ciało sprowadzono do Polski w 1890 roku i pochowano na Wawelu.

Najważniejsze dzieła to:

• "Ballady i romanse" (1822) - początek romantyzmu
• "Dziady" (części 2, 4 i 3)
• "Sonety krymskie" (1826)
• "Pan Tadeusz" (1834) - nasza epopeja narodowa

💡 Na maturze: Pamiętaj o podziale twórczości na cztery okresy - to podstawa do dobrej analizy!