Geneza i charakterystyka utworu
Franz Kafka pisał "Proces" intensywnie przez kilka miesięcy w 1914 roku, jednak pozostawił dzieło niedokończone. Po śmierci autora rękopis wydał jego przyjaciel Max Brod, a na język polski przetłumaczył go Bruno Schulz.
"Proces" to powieść-parabola (przypowieść) o dwóch warstwach znaczeniowych - dosłownej i metaforycznej. Utwór celowo rezygnuje z rozbudowanej fabuły i jasności przekazu, aby wyeksponować zagadnienia moralne i egzystencjalne. Centralnym punktem jest historia Józefa K., który zostaje oskarżony o bliżej nieokreślone przestępstwo przez tajemniczy sąd.
Akcja rozgrywa się w ciągu roku w nienazwanym mieście przypominającym Pragę. Przestrzeń utworu budują głównie ciasne, ciemne pomieszczenia, co potęguje poczucie opresji. Sąd, przypominający labirynt, wydaje się być wszechobecny.
Warto zapamiętać! "Sytuacja kafkowska" weszła do języka jako frazeologizm oznaczający zniewolenie przez anonimowe instytucje działające według niezrozumiałych zasad, gdzie bohater doświadcza nieokreślonego zagrożenia, a śmierć jest jedynym "rozwiązaniem" problemu.
