Tango - Analiza i Streszczenie Utworu Sławomira Mrożka

Podstawowe informacje o "Tangu"

Sławomir Mrożek stworzył ten dramat w czasach, gdy jego własne teksty były w Polsce zakazane (do 1971 roku). To mistrz teatru absurdu, gdzie nie wszystko da się wytłumaczyć logiką.

Akcja rozgrywa się w drugim połowie XX wieku, w ciągu zaledwie dwóch dni. Miejscem jest dom rodziny Stomilów - mieszczańskiej rodziny, której dom jest kompletnie zagracony i zaniedbany. To idealny symbol chaosu, który panuje w relacjach między domownikami.

Dramat groteskowy (tragikomedia) łączy elementy parodii, groteski i absurdu. Autor używa groteski jako ostrzeżenia - pokazuje, do czego prowadzi zaburzenie porządku moralnego poprzez karykaturalne zestawienie kontrastów.

Pamiętaj: Tytuł nawiązuje do końcowej sceny, gdzie taniec symbolizuje zwycięstwo siły fizycznej nad intelektualną - to pesymistyczna metafora sytuacji w PRL-u.

Sztuka przedstawia trzy pokolenia: starsze (Eugenia, Eugeniusz) próbujące przypodobać się młodym, średnie (Stomil, Eleonora) odrzucające wszelkie normy w imię wolności, oraz najmłodsze - Artura, który paradoksalnie pragnie powrotu do tradycyjnych wartości.

Główni bohaterowie dramatu

Artur to 25-letni student - główny bohater, który wyróżnia się na tle rodziny swoim schludnym wyglądem i przywiązaniem do zasad. Czuje się odpowiedzialny za ocalenie rodziny przed chaosem i anarchią. Ma poczucie wyższości moralnej, przez co narzuca domownikom swoją wolę.

Stomil (ojciec) i Eleonora (matka) reprezentują pokolenie, które odrzuciło tradycyjne role. Stomil to awangardowy artysta kochający wolność, a Eleonora - kochanka Edka ubierająca się w dziecięcy pajacyk, czująca się wiecznie młoda.

Babcia Eugenia i Eugeniusz to starsze pokolenie, które próbuje nadążyć za młodymi. Eugenia ubiera się młodzieżowo, przeklina i gra w karty - to zupełnie nietypowa babcia.

Kluczowe: Ala (kuzynka i narzeczona Artura) i Edek (kochanek Eleonory) reprezentują skrajności - ona jest wyzwolona i pozbawiona zasad, on to prymitywna siła fizyczna.

Edek okazuje się kluczową postacią - dzięki brutalności zdobywa władzę w domu. To on ostatecznie zabija Artura i narzuca własne zasady oparte wyłącznie na sile.

Przebieg akcji - akty II i III

W Akcie II Artur próbuje zorganizować spisek z Eugeniuszem, by wprowadzić ład w rodzinie. Planuje ślub z Alą z pełnym ceremoniałem, wierząc że to przywróci normy. Bezskutecznie próbuje skłonić ojca do pozbycia się Edka - Stomil bierze rewolwer, ale zamiast walczyć... gra z nim w karty.

Artur w desperacji zabiera broń i zmusza wszystkich do uczestnictwa w ceremonii ślubnej. Salon zostaje uporządkowany, rodzina pozuje do zdjęcia.

Akt III przynosi dramatyczny zwrot. Pijany Artur pojawia się na własnym ślubie i wyznaje, że zrozumiał - walczył tylko o pustą formę. Szuka nowej idei, która mogłaby zmienić rzeczywistość.

Punkt kulminacyjny: Ala wyznaje Arturowi zdradę z Edkiem, przekonana że i tak chce ją poślubić tylko dla zasady.

Zrozpaczony Artur chce zabić Edka, ale ten jest szybszy. Zabija Artura uderzeniem kolbą rewolweru, a następnie pięściami. Umierający bohater wyznaje Ali miłość.

Sztuka kończy się symbolicznym tańcem Edka z Eugeniuszem nad ciałem Artura - siła fizyczna triumfuje nad intelektem.