Początki transformacji ustrojowej
Kryzys w Związku Sowieckim okazał się początkiem wielkich zmian w Europie Środkowo-Wschodniej. W 1985 roku na czele komunistycznej partii stanął Michaił Gorbaczow, który rozpoczął pierestrojkę (przebudowę). Reformy obejmowały częściowe urynkowienie gospodarki, poszerzenie praw obywatelskich i złagodzenie cenzury. Te zmiany ostatecznie doprowadziły do rozpadu ZSRR w 1991 roku.
W Polsce punktem zwrotnym stało się powstanie NSZZ Solidarność po fali strajków w 1980 roku. Powstanie związku było efektem podpisania porozumień sierpniowych, które zapewniły większe swobody obywatelskie i ograniczenie cenzury. Okres od podpisania tych porozumień do wprowadzenia stanu wojennego nazywamy "karnawałem Solidarności".
Przełomowym momentem na drodze do demokratycznych przemian były obrady Okrągłego Stołu (6 lutego - 5 kwietnia 1989 r.). Rozmowy toczyły się w trzech głównych zespołach zajmujących się gospodarką, reformami politycznymi i pluralizmem związkowym. Najważniejszymi ustaleniami były: przeprowadzenie częściowo wolnych wyborów do Sejmu, przywrócenie Senatu, ustanowienie urzędu prezydenta oraz ponowna legalizacja Solidarności.
💡 Czy wiesz, że mimo formalnych ograniczeń, wybory czerwcowe 1989 roku zakończyły się miażdżącym zwycięstwem opozycji? Solidarność zdobyła wszystkie możliwe do uzyskania miejsca w Sejmie i aż 99 na 100 miejsc w Senacie!
