Budowa i funkcje szkieletu
Twój układ ruchu składa się z dwóch części: szkieletu (część bierna) i mięśni (część czynna). Razem umożliwiają Ci każdy ruch - od mrugania po bieganie.
Szkielet pełni pięć kluczowych funkcji. Chroni Twoje delikatne narządy przed uszkodzeniami, służy jako miejsce przyczepu dla mięśni i nadaje ciału kształt. Co ciekawe, magazynuje też wapń i inne pierwiastki, a w szpiku kostnym produkuje czerwone krwinki!
Kości są jednocześnie twarde i sprężyste dzięki swojemu składowi. Tkanka kostna to połączenie soli mineralnych głoˊwniefosforanwapnia−70 oraz komórek i substancji organicznej (30%). Pracują w niej trzy typy komórek: osteocyty (dojrzałe komórki kostne), osteoblasty (budują kość) i osteoklasty (niszczą starą tkankę).
💡 Ciekawostka: Twój szkielet się ciągle odnawia! Po 30. roku życia zaczyna się demineralizacja, dlatego ważna jest aktywność fizyczna i odpowiednia dieta.
Budowa szkieletu
Urodziłeś się z około 270 kości, ale jako dorosły będziesz mieć tylko 206-208 - wiele z nich się zrasta! Tkanka kostna występuje w dwóch formach: zbita (w zewnętrznych warstwach) i gąbczasta (we wnętrzu kości).
Ze względu na kształt wyróżniamy trzy typy kości. Kości długie (np. kość udowa) mają długość większą od szerokości, kości krótkie przypominają sześcian (kości nadgarstka), a kości płaskie są szerokie i długie, ale cienkie (łopatki, mostek).
Każda kość ma podobną budowę. Okostna to błona pokrywająca kość z zewnątrz - zawiera naczynia krwionośne i nerwy. Wewnątrz znajduje się jama szpikowa wypełniona szpikiem: żółtym (tłuszczowym) u dorosłych lub czerwonym (krwiotwórczym) u dzieci i młodzieży.
💡 Pamiętaj: Zdrowie kości zależy od aktywności fizycznej, witaminy D3, białka i soli mineralnych w diecie!