Budowa DNA
DNA (kwas deoksyrybonukleinowy) to cząsteczka składająca się z czterech rodzajów nukleotydów. Każdy nukleotyd ma trzy części: deoksyrybozę (cukier), resztę fosforanową i jedną z czterech zasad azotowych.
Zasady azotowe dzielą się na dwie grupy. Puryny to adenina i guanina, a pirymidyny to cytozyna i tymina. Te cztery "litery" tworzą alfabet genetyczny!
Nukleotyd powstaje w dwóch krokach. Najpierw deoksyryboza łączy się z zasadą azotową wiązanieN−glikozydowe, tworząc nukleozyd. Potem dołącza się reszta fosforanowa (wiązanie estrowe) i mamy gotowy nukleotyd.
Łańcuch DNA powstaje, gdy nukleotydty łączą się wiązaniami 3,5'-fosfodiestrowymi. To znaczy, że trzeci atom węgla jednego nukleotydu połącza się z piątym atomem węgla następnego. Sekwencję zapisujemy od końca 5' do 3', np. 5'-ATCGT-3'.
💡 Zapamiętaj: DNA odkryto w 1869 roku, ale jego strukturę ustalili Watson i Crick dopiero w 1953 roku, korzystając z badań Rosalind Franklin!