Zacznij

Biologia

Wzorce i zasady dziedziczenia

allel dominujący

Biologia470Zaktualizowano 7 paź 20264 strony

Dziedziczenie Podstawowych Cech w Genetyce

Zgłoś
M
Maja@maja.notatki12
Dodaj do źródeł Google
Dziedziczenie cech to fascynujący proces, dzięki któremu otrzymujemy cechy od naszych rodziców. Poznamy najważniejsze zasady genetyki i dowiemy się, jak przewidzieć, jakie cechy może mieć potomstwo na podstawie cech rodziców.
Dziedziczenie podstawowych cech – strona 1

Zarejestruj się, aby zobaczyć notatkę.
To nic nie kosztuje!

Rejestrując się akceptujesz Warunki korzystania z usługi i Politykę prywatności.

Podstawy dziedziczenia cech

Geny, które dziedziczymy po rodzicach, zawierają informacje o naszych cechach i są przenoszone na chromosomach. Wszystkie geny organizmu tworzą razem genotyp.

Cechy, które widzimy u organizmu (np. niebieski kolor oczu czy grupa krwi A), nazywamy fenotypem. Fenotyp jest wynikiem działania genotypu oraz czynników środowiskowych.

Geny zawierają informacje o białkach, a to właśnie białka umożliwiają ujawnianie się cech. Możemy więc przedstawić proces powstawania cech jako łańcuch: geny → białka → cechy.

💡 Pamiętaj, że na twój wygląd i cechy wpływają nie tylko geny odziedziczone po rodzicach, ale także środowisko, w którym żyjesz!

Dziedziczenie podstawowych cech – strona 2

Zarejestruj się, aby zobaczyć notatkę.
To nic nie kosztuje!

Rejestrując się akceptujesz Warunki korzystania z usługi i Politykę prywatności.

Mendel i prawa dziedziczenia

Pierwsze prawo Mendla mówi, że w każdej gamecie (komórce rozrodczej) znajduje się tylko jeden allel danego genu. Allele to różne wersje tego samego genu, które odpowiadają za różne warianty cechy.

Każdy z nas ma dwa allele każdego genu - jeden od mamy i jeden od taty. Zapisujemy je literami, np. A, a. Osobnik, który ma dwa takie same allele (np. AA lub aa), to homozygota. Osobnik z dwoma różnymi allelami (np. Aa) to heterozygota.

Allele mogą być dominujące (zapisujemy dużą literą, np. A) lub recesywne (zapisujemy małą literą, np. a). Cecha dominująca ujawni się zarówno u homozygot dominujących (AA) jak i heterozygot (Aa). Cecha recesywna ujawni się tylko u homozygot recesywnych (aa).

🧬 Wyobraź sobie, że allele to różne przepisy na tę samą potrawę. Allel dominujący to przepis, który zawsze wygrywa, gdy jest obecny, a recesywny ujawnia się tylko, gdy nie ma dominującego!

Dziedziczenie podstawowych cech – strona 3

Zarejestruj się, aby zobaczyć notatkę.
To nic nie kosztuje!

Rejestrując się akceptujesz Warunki korzystania z usługi i Politykę prywatności.

Dziedziczenie jednogenowe

Dziedziczenie jednogenowe dotyczy cech warunkowanych przez jeden gen (np. kolor kwiatów grochu). Możemy obliczyć prawdopodobieństwo wystąpienia poszczególnych cech u potomstwa za pomocą krzyżówki genetycznej.

W krzyżówce genetycznej najpierw określamy genotypy rodziców (pokolenie P), a następnie sprawdzamy, jakie allele mogą przekazać potomstwu. W ten sposób określamy możliwe genotypy i fenotypy potomstwa.

Ciekawostka: jeśli skrzyżujemy homozygotę dominującą (np. BB) z homozygotą recesywną (bb), to w pierwszym pokoleniu potomnym wszystkie osobniki będą heterozygotami (Bb) i będą miały cechę dominującą.

👨‍👩‍👧‍👦 Dzięki krzyżówkom genetycznym możesz przewidzieć, jakie cechy mogą mieć dzieci danych rodziców. To jak genetyczna wróżba, ale oparta na nauce!

Dziedziczenie podstawowych cech – strona 4

Zarejestruj się, aby zobaczyć notatkę.
To nic nie kosztuje!

Rejestrując się akceptujesz Warunki korzystania z usługi i Politykę prywatności.

Podsumowanie najważniejszych pojęć

Allel dominujący (zapisywany dużą literą, np. A) to silniejszy wariant genu, który zawsze się ujawnia, gdy jest obecny. Allel recesywny (zapisywany małą literą, np. a) ujawnia się tylko wtedy, gdy nie ma allelu dominującego.

Każdy organizm ma dwa allele danego genu - jeden otrzymuje od matki, a drugi od ojca. Homozygota ma dwa takie same allele (AA lub aa), a heterozygota ma dwa różne allele (Aa).

Przykłady z grochu zwyczajnego pokazują, jak działają te zasady w praktyce. Rośliny o genotypie AA lub Aa będą miały czerwone kwiaty (cecha dominująca), a rośliny o genotypie aa będą miały białe kwiaty (cecha recesywna).

🔑 Zapamiętaj różnicę między genotypem a fenotypem: genotyp to twój genetyczny "kod" (np. Aa), a fenotyp to cecha, którą widzisz (np. czerwone kwiaty).

Myśleliśmy, że nigdy nie zapytasz...

Nasz asystent AI jest specjalnie dostosowany do potrzeb uczniów. W oparciu o miliony treści, które mamy na platformie, możemy udzielać uczniom naprawdę znaczących i trafnych odpowiedzi. Ale nie chodzi tylko o odpowiedzi, towarzysz prowadzi również uczniów przez codzienne wyzwania związane z nauką, ze spersonalizowanymi planami nauki, quizami lub treściami na czacie i 100% personalizacją opartą na umiejętnościach i rozwoju uczniów.

Aplikację możesz pobrać z Google Play i Apple Store.

Tak, masz całkowicie darmowy dostęp do wszystkich notatek w aplikacji, możesz w każdej chwili rozmawiać z Ekspertami lub ich obserwować. Możesz użyć punktów, aby odblokować pewne funkcje w aplikacji, które również możesz otrzymać za darmo. Dodatkowo oferujemy usługę Knowunity Premium, która pozwala na odblokowanie większej liczby funkcji.

Podobne notatki

Biologia

Prawa Dziedziczenia Genów

Zrozum podstawowe zasady dziedziczenia genów, w tym pojęcia homozygoty, heterozygoty oraz allele dominujące i recesywne. Ten materiał edukacyjny zawiera kluczowe informacje na temat monogenicznego dziedziczenia, idealny dla uczniów biologii. Typ: Podsumowanie.

8 SP70312
Biologia

Podstawowe prawa dziedziczenia

Notatka z genetyki

8 SP170230
Biologia

Transport Pęcherzykowy: Endocytoza i Egzocytoza

Zrozum procesy endocytozy (fagocytoza, pinocytoza) oraz egzocytozy w kontekście transportu pęcherzykowego. Dowiedz się, jak komórki transportują substancje za pomocą pęcherzyków, w tym enzymów i związków chemicznych. Idealne dla uczniów przygotowujących się do egzaminów z biologii komórkowej.

1110919
Biologia

Transport przez błony komórkowe

Zrozumienie transportu przez błony biologiczne: różnice między transportem biernym a czynnym, mechanizmy dyfuzji, osmozy oraz endocytozy i egzocytozy. Dowiedz się, jak białka błonowe wpływają na transport substancji oraz jakie są rodzaje transportu pęcherzykowego. Idealne dla studentów biologii i nauk przyrodniczych.

164010
Biologia

PROTISTY

TEMAT PROTISTY BIOLOGIA NA CZASIE 2 - ZAKRES ROZSZERZONY

2361092
Biologia

Genetyka klasa 8

Dwa pierwsze tematy: - pojęcie genetyki, - zmienności - genetyka w różnych dyscyplinach - budowa DNA Pojęcie: nukleotyd, gen, chromatyna zasada komplementarności. Miłej nauki

8 SP3745
Zobacz więcej

Najpopularniejsze notatki: allel dominujący

Biologia

Podstawowe prawa dziedziczenia

Notatka z genetyki

8 SP170230
Biologia

Prawa Dziedziczenia Genów

Zrozum podstawowe zasady dziedziczenia genów, w tym pojęcia homozygoty, heterozygoty oraz allele dominujące i recesywne. Ten materiał edukacyjny zawiera kluczowe informacje na temat monogenicznego dziedziczenia, idealny dla uczniów biologii. Typ: Podsumowanie.

8 SP70312

Najpopularniejsze notatki: Biologia

Biologia

Budowa i funkcje skóry

Szczegółowa notatka z biologii dla klas 7, podręcznik wydawnictwa nowej ery - Puls życia. Temat: Budowa i funkcje skóry.

7 SP6800202
Biologia

BADANIA BIOLOGICZNE

1. Metody badawcze w biologii 2. Obserwacje mikroskopowe 3. Proste analizy statystyczne w biologii 4. Analiza materiałów źródłowych w badaniach biologicznych

112 694405
Biologia

Molekularna Genetyka

Zrozumienie kluczowych koncepcji molekularnej genetyki, w tym budowy DNA i RNA, replikacji, ekspresji genów oraz kodu genetycznego. Notatka zawiera szczegółowe informacje na temat transkrypcji i translacji, a także modyfikacji potranskrypcyjnych i potranslacyjnych. Idealna dla uczniów biologii na poziomie podstawowym.

332 4571550
Biologia

Metody badawcze w biologii - biologia - klasa 1 LO biol-chem

Pojęcia takie jak: obserwacja, biologia, doświadczenie,zmienna zależna i niezależna, etapy badań biologicznych

5 SP5252113
Biologia

Genetyka molekularna

Wszystkie ważne informacje z genetyki molekularnej na maturę. UWAGA: posłużyłam się niektórymi obrazkami od aniodbiologii, bo świetnie obrazowują poszczególne procesy. Mam nadzieje, że nikt mnie za to nie zje 🫣

4283388
Biologia

Cykl Infekcji Wirusów

Zrozumienie cykli infekcyjnych wirusów, w tym cyklu litycznego i lizogenicznego. Analiza budowy wirusa, form morfologicznych oraz ich znaczenia w ekosystemie. Dowiedz się, jak wirusy onkogenne wpływają na organizmy oraz jak wirusy działają jako molekularne pasożyty. Typ: Podsumowanie.

28347194
Biologia

Rodzaje Tkanek: Nabłonkowa, Mięśniowa, Nerwowa

Zgłębiaj różnorodność tkanek zwierzęcych w tym szczegółowym opracowaniu. Dowiedz się o funkcjach i strukturze tkanek nabłonkowych, mięśniowych i nerwowych, ich roli w organizmach oraz ich znaczeniu w procesach biologicznych. Idealne dla uczniów biologii i studentów medycyny. Typ: Podsumowanie.

6 SP19 116807
Biologia

Wirusy: Struktura i Cykl

Zgłębiaj tajniki wirusów jako molekularnych pasożytów. Dowiedz się o ich budowie, cyklach infekcyjnych (litycznym i lizogenicznym) oraz ich wpływie na zdrowie ludzi i zwierząt. Idealne dla uczniów biologii rozszerzonej. Kluczowe pojęcia: wirusy, struktura wirusa, cykl lityczny, biologia chorób.

135 4111758
Biologia

Budowa i Funkcje Bakterii

Zgłębiaj budowę i funkcje bakterii oraz archeowców w kontekście biologii komórkowej. Dowiedz się o strukturze ściany komórkowej, mechanizmach reprodukcji, rodzajach bakterii oraz ich roli w ekosystemach. Materiał przeznaczony dla uczniów klasy 2 w zakresie rozszerzonym. Kluczowe zagadnienia: bakterie, archeowce, choroby, metabolizm, fotosynteza.

213 102408

Najpopularniejsze notatki

Język polski

Mity Greckie: Kluczowe Opowieści

Zanurz się w fascynujący świat mitologii greckiej. Odkryj kluczowe mity, takie jak historia Prometeusza, Demeter i Persefony, oraz Syzyfa. Poznaj bogów, herosów i ich niezwykłe przygody, które kształtowały wierzenia starożytnych Greków. Idealne dla studentów literatury i mitologii.

138 2051234
Język polski

Inny Świat: Wspomnienia z Jercewa

Odkryj 'Inny Świat' Gustawa Herlinga-Grudzińskiego, autobiograficzną powieść dokumentalną, która ukazuje brutalne realia życia w radzieckim obozie pracy. Autor, oskarżony o szpiegostwo, dzieli się swoimi przeżyciami, refleksjami na temat ludzkiej psychiki oraz relacjami z innymi więźniami. Poznaj głębokie analizy moralności, cierpienia i nadziei w nieludzkich warunkach. Idealne dla studentów literatury i historii, którzy pragną zrozumieć kontekst wojenny i totalitarny.

314 672340
Język polski

Mity Greckie i Bogowie

Zanurz się w fascynujący świat mitologii greckiej, odkrywając kluczowe mity, takie jak opowieści o Perseuszu, Edypie, Prometeuszu oraz bogach olimpijskich. Ta notatka zawiera szczegółowe opisy postaci, ich atrybutów oraz znaczenie mitów w kontekście kultury greckiej. Idealna dla studentów literatury i mitologii. Typ: streszczenie.

125 9701251
Język polski

Antyk / Starożytność

ramy czasowe, cywilizację, sztuka antyczna, cechy literatury, szkoły filozoficzne, filozofowie, wzorce osobowe, budowa teatru, budowa tragedii antycznej i jej cechy

112 228216
Język polski

Dżuma: Tematy i Motywy

Analiza powieści 'Dżuma' Alberta Camusa, obejmująca kluczowe tematy, takie jak dżuma jako symbol zła, absurd oraz wojny. Zawiera omówienie postaci, ich postaw wobec epidemii, znaczenie tytułu oraz kazania ojca Paneloux. Idealne dla studentów literatury i filozofii, poszukujących głębszego zrozumienia utworu.

346 5741192
Język angielski

Czasy w Języku Angielskim

Kompleksowe notatki dotyczące podstawowych czasów w języku angielskim, idealne dla maturzystów 2025. Zawierają szczegółowe omówienie Present Simple, Present Continuous, Past Simple, Past Perfect i innych, z przykładami i zasadami użycia. Przygotuj się skutecznie do egzaminu z tym 46-stronicowym materiałem!

425 4201265
Język polski

Antyk - notatka

Hejka! Oto krótka notatka z Antyku. Jest tu o filozofii, o teatrze, o Antygonie, Mitologii i Iliadzie.

110 768281
Język angielski

Czasy w języku angielskim na egzamin ósmoklasisty.

Wszystkie czasy na egzamin ósmoklasisty z języka angielskiego (2025)!<3

8 SP14 461386
Język polski

Edelman i Powstanie w Getcie

Analiza lektury 'Zdążyć przed Panem Bogiem' Hanny Krall, koncentrująca się na tematach takich jak etyka, cierpienie, oraz heroizm w kontekście powstania w warszawskim getcie. Opracowanie omawia genezę, problematykę oraz kluczowe postacie, w tym Marka Edelmana, ukazując złożoność wyborów moralnych w obliczu Holokaustu.

314 602351

Zobacz, co mówią o nas nasi użytkownicy. Pokochali nas, pokochasz też i Ty.

4.6/5App Store
4.7/5Google Play
Stefan Sużytkownik iOS

Aplikacja jest bardzo prosta i dobrze przemyślana. Do tej pory znalazłem wszystko, czego szukałem i mogłem się wiele nauczyć z innych notatek! Na pewno wykorzystam aplikację do pomocy przy robieniu prac domowych! No i oczywiście bardzo pomaga też jako inspiracja do robienia swoich notatek.

Samantha Klichużytkownik Androida

Ta aplikacja jest naprawdę świetna. Jest tak wiele notatek i pomocnych informacji [...]. Moim problematycznym przedmiotem jest język niemiecki, a w aplikacji jest w czym wybierać. Dzięki tej aplikacji poprawiłam swój niemiecki. Polecam ją każdemu.

Annaużytkownik iOS

Wow, jestem w szoku. Właśnie wypróbowałam aplikację, ponieważ widziałam ją kilka razy reklamowaną na TikToku jestem absolutnie w szoku. Ta aplikacja jest POMOCĄ, której potrzebujesz w szkole i przede wszystkim oferuje tak wiele rzeczy jak notatki czy streszczenia, które są BARDZO pomocne w moim przypadku.