Gady - charakterystyka i pokrycie ciała
Gady to zwierzęta zmiennocieplne, co oznacza, że temperatura ich ciała zależy od otoczenia. Są one pierwszymi prawdziwie lądowymi kręgowcami - jako owodniowce wytwarzają błony płodowe chroniące zarodek przed wyschnięciem. Oddychają za pomocą gąbczastych płuc, a ich ciało pokryte jest wytworami zrogowaciałego naskórka.
Skóra gadów jest gruba i sucha, co chroni je przed utratą wody. W przeciwieństwie do płazów, mają niewiele gruczołów skórnych, za to posiadają liczne komórki barwnikowe. Zrogowaciały naskórek tworzy różnorodne struktury ochronne: łuski, tarczki, płyty rogowe czy pazury, a u żółwi nawet rogowe listwy zamiast zębów. Naskórek gadów regularnie linieje, co umożliwia wzrost i odnowienie warstwy ochronnej.
Szkielet gadów jest dobrze rozwinięty i przystosowany do życia lądowego. Charakterystyczną cechą jest masywna czaszka połączona z kręgosłupem za pomocą jednego kłykcia potylicznego, co umożliwia ruchy głowy. Wyróżniamy trzy typy gadów ze względu na budowę czaszki: synapsydy (1 para dołów skroniowych), anapsydy (brak dołów) i diapsydy (2 pary dołów).
💡 Ciekawostka: Specjalna budowa pierwszych kręgów - dźwigacza (pierścieniowaty) i obrotnika (z wyrostkiem) - zwiększa ruchomość głowy gadów, co jest kluczowe dla skutecznego polowania!
