Gęstość substancji - podstawowe informacje

Gęstość to stosunek masy substancji do jej objętości. Mówiąc prościej - pokazuje, ile "waży" dana objętość substancji. Zapisujemy ją wzorem: d = m/V, gdzie d to gęstość, m to masa, a V to objętość.

Z tego wzoru możemy też wyprowadzić inne przydatne zależności: m = d · V (masa to gęstość razy objętość) oraz V = m/d (objętość to masa podzielona przez gęstość). Te przekształcenia możesz łatwo zapamiętać za pomocą trójkąta, w którym zakrywasz szukaną wartość.

Substancje o różnej gęstości zachowują się inaczej w kontakcie z wodą. Olej ma gęstość mniejszą od wody, dlatego zawsze wypływa na wierzch (jak mówi przysłowie "Oliwa sprawiedliwa, zawsze na wierzch wypływa!"). Z kolei kamień czy moneta mają gęstość większą, więc toną.

Ciekawostka: Gdy zmieszasz substancje o różnych gęstościach, które się ze sobą nie mieszają, utworzą one wyraźne warstwy - zawsze od najlżejszej na górze do najcięższej na dole!

Do wyznaczania gęstości potrzebujemy wagi i cylindra miarowego. Jednostką gęstości w układzie SI jest kg/m³, ale częściej dla ciał stałych i cieczy używamy g/cm³, a dla gazów g/dm³. Pamiętaj o ważnych przelicznikach: 1 dm³ = 1000 cm³, 1 cm³ = 1000 mm³, 1 kg = 1000 g, 1 kg = 100 dag.