Charakterystyka Morza Bałtyckiego

Bałtyk jest morzem szelfowym o powierzchni 415 tys. km². Łączy się z Morzem Północnym przez system cieśnin: Sund, Wielki Belt, Mały Belt, Skagerrak i Kattegat. Co ciekawe, wpada do niego około 250 rzek, z których największe to Wisła, Niemen, Dźwina i Newa.

Jest to stosunkowo płytkie morze - średnia głębokość wynosi zaledwie 52 m, choć jego dno ma urozmaiconą rzeźbę. Miejsca o większej głębokości nazywamy basenami (jak Basen Bornholmski - 105 m) lub głębiami (najgłębsza to głębia Landsort - 459 m). Z kolei płytsze obszary to ławice (np. Ławica Odrzańska) lub zatoki (jak 5-metrowa zatoka Pucka).

Linia brzegowa Bałtyku jest bardzo zróżnicowana. Na południu dominują płaskie, piaszczyste wybrzeża z mierzejami, podczas gdy w Szwecji i Finlandii występują skaliste wybrzeża szerowe. Morze to jest domem dla kilku dużych wysp, w tym Zelandii, a do Polski należą Wolin i część Uznamu.

Ciekawostka: Bałtyk charakteryzuje się niewielkim falowaniem (zaledwie 2-4 m) i bardzo niskimi pływami (do 0,6 m w Zatoce Botnickiej), co znacznie różni go od oceanów!

Temperatura wód Bałtyku jest dość niska - latem na południu osiąga około 18°C, a na północy 13°C, zimą spada do około 2°C na otwartym morzu, a przy wybrzeżach do 0°C. Średnie zasolenie wynosi zaledwie 7,5‰, co jest wartością niewielką w porównaniu z innymi morzami.

Problemy ekologiczne Bałtyku

Niskie zasolenie Bałtyku ma kilka przyczyn. Przede wszystkim wymiana wód z Morzem Północnym jest utrudniona przez wąskie cieśniny. Dodatkowo liczne rzeki dostarczają ogromne ilości słodkiej wody, a niska temperatura ogranicza parowanie.

Niestety, Morze Bałtyckie zmaga się z poważnymi problemami ekologicznymi. Zanieczyszczenia przemysłowe z ośrodków miejskich i portowych trafiają bezpośrednio do morza. Ścieki komunalne odprowadzane do rzek ostatecznie też docierają do Bałtyku, zanieczyszczając jego wody.

Szczególnie niepokojący jest problem nawozów sztucznych, które spływają z pól uprawnych do rzek, a następnie do morza. Powodują one zjawisko eutrofizacji - nadmiernego wzbogacania wody w azot i fosfor, co prowadzi do bujnego rozwoju sinic. Dodatkowym zagrożeniem są wycieki ropy naftowej i innych substancji ze statków oraz platform wiertniczych.

Ważne! Ochrona Bałtyku to zadanie dla wszystkich państw nadbałtyckich. Pamiętaj, że twoje codzienne wybory, jak oszczędzanie wody czy odpowiednia utylizacja odpadów, też mają wpływ na stan tego morza.