Jak obliczyć czas słoneczny i wysokość górowania słońca - Prosty przewodnik

Jak obliczyć czas słoneczny

Obliczanie różnic czasu między miejscami na Ziemi wcale nie jest trudne! Musisz pamiętać o kilku prostych zasadach. Jeśli porównujesz punkty na tej samej półkuli, wartości długości geograficznych odejmujesz. Gdy punkty są na różnych półkulach - dodajesz te wartości.

Otrzymany wynik w stopniach mnożysz przez 4 minuty, a minuty kątowe przez 4 sekundy. Gdy punkt, dla którego obliczasz czas, leży na wschód - godziny dodajesz, jeśli na zachód - odejmujesz. Na przykład, dla punktów 18°E i 74°W: najpierw dodajesz $18°+74°=92°$, potem mnożysz (92°·4 min = 368 min = 6h 8min).

💡 Przydatne przeliczniki: 15° różnicy długości geograficznej to dokładnie 1 godzina różnicy czasu, 1° to 4 minuty, a 1' (minuta kątowa) to 4 sekundy.

Górowanie Słońca zależy od szerokości geograficznej i pory roku. W zenicie (czyli dokładnie nad głową, pod kątem 90°) Słońce świeci tylko w określonych miejscach: 21.03 i 23.09 na równiku, 22.06 na zwrotniku Raka, a 21.12 na zwrotniku Koziorożca. Im dalej od tych miejsc, tym wysokość górowania będzie mniejsza.

Dla prostych obliczeń podczas równonocy (21.03 i 23.09) wysokość górowania obliczysz ze wzoru: h = 90° - φ, gdzie φ to szerokość geograficzna miejsca obserwacji.

Obliczanie wysokości górowania Słońca w różnych porach roku

Wysokość górowania Słońca zmienia się w ciągu roku! W zależności od daty musisz stosować różne wzory. Podczas przesilenia letniego (22.06) Słońce jest najwyżej na niebie dla półkuli północnej i obliczysz to ze wzoru: h = 90° - φ + 23°26'. Podczas przesilenia zimowego (22.12) użyj wzoru: h = 90° - φ - 23°26'.

Dla półkuli południowej wszystko działa na odwrót. Podczas naszego lata (22.06) tam jest zima i wysokość górowania wynosi: h = 90° - φ - 23°26'. Natomiast podczas naszej zimy (22.12) tam jest lato i wysokość górowania wynosi: h = 90° - φ + 23°26'.

Zjawiska dnia polarnego i nocy polarnej występują za kręgami polarnymi (66°33'). Podczas przesilenia letniego (22.06) wokół bieguna północnego panuje dzień polarny, a wokół bieguna południowego noc polarna. Podczas przesilenia zimowego (22.12) sytuacja jest odwrotna.

🌞 Ciekawostka: Długość dnia i nocy zmienia się w zależności od pory roku. Po 22.06 długość dnia maleje im dalej na północ, a rośnie im dalej na południe. Po 22.12 jest dokładnie na odwrót!