Kluczowe pojęcia II wojny światowej

Przebieg 2 wojny światowej w punktach można lepiej zrozumieć, poznając najważniejsze pojęcia związane z tym konfliktem:

• Enigma: niemiecka maszyna szyfrująca
• Getto: odizolowana część miasta przeznaczona dla Żydów
• Obóz zagłady: miejsce masowego ludobójstwa

Vocabulary: Obóz zagłady - specjalnie utworzony ośrodek, w którym naziści dokonywali masowej eksterminacji ludności, głównie pochodzenia żydowskiego.

Najważniejsze operacje 2 wojny światowej obejmowały:

• Bagration: radziecka operacja strategiczna, która doprowadziła do zniszczenia niemieckich sił na froncie wschodnim
• Market Garden: największa operacja wojsk powietrznodesantowych w Holandii
• Barbarossa: agresja III Rzeszy na ZSRR
• Overlord: aliancka inwazja na okupowaną przez Niemców Francję w 1944 roku

Example: Operacja Overlord, znana również jako lądowanie w Normandii, była największą operacją desantową w historii, angażującą ponad 150 000 żołnierzy alianckich.

Inne ważne pojęcia to:

• Taktyka żabich skoków: opanowywanie kolejnych wysp na drodze do Japonii
• Taktyka wilczych stad: skoordynowany atak okrętów podwodnych na jednostki morskie
• Karta Atlantycka: amerykańsko-brytyjska deklaracja zasad ładu pokojowego po II wojnie światowej
• Wehrmacht: wszystkie siły zbrojne III Rzeszy
• Pakt Trzech: porozumienie między Niemcami, Włochami i Japonią
• Pakt Ribbentrop-Mołotow: pakt o nieagresji między III Rzeszą a ZSRR

Strony konfliktu i kluczowe postacie II wojny światowej

Ile trwała 2 wojna światowa i jakie były jej strony? Konflikt trwał 6 lat i angażował następujące państwa:

Alianci:

• Wielka Brytania
• Francja
• Rosja (ZSRR)
• USA

Państwa Osi:

• Niemcy
• Włochy
• Japonia

Highlight: Najważniejsze bitwy 2 wojny światowej w Polsce to obrona Westerplatte, bitwa nad Bzurą i obrona Wizny.

Kluczowe postacie konfliktu:

• Adolf Hitler: kanclerz III Rzeszy
• Józef Stalin: premier ZSRR
• Winston Churchill: premier Wielkiej Brytanii
• Franklin D. Roosevelt: prezydent USA
• Harry Truman: prezydent USA po śmierci Roosevelta
• Douglas MacArthur: amerykański generał
• Dwight Eisenhower: naczelny dowódca sił alianckich w Europie, późniejszy prezydent USA
• Bernard Montgomery: brytyjski dowódca wojskowy
• Władysław Raginis: kapitan piechoty polskiej, dowódca obrony Wizny

Quote: "Nigdy w dziejach ludzkich konfliktów tak wielu nie zawdzięczało tak wiele tak nielicznym" - Winston Churchill o pilotach RAF podczas Bitwy o Anglię.

Polskie jednostki i okupacja hitlerowska

Najkrwawsze bitwy 2 wojny światowej angażowały również polskie jednostki, które walczyły m.in. pod Monte Cassino i Narwikiem.

Okupacja hitlerowska różniła się na wschodzie i zachodzie Europy:

Zachód:

• Większa swoboda
• Mniej brutalności

Wschód:

• Mała swoboda
• Duża brutalność
• Więcej zabójstw
• Bardziej surowe warunki życia

Siedzibą rządu polskiego na uchodźstwie był początkowo Paryż, a po upadku Francji - Londyn.

Highlight: Kiedy skończyła się 2 wojna światowa w Polsce formalnie? Choć walki ustały w 1945 roku, Polska pozostawała pod wpływem ZSRR do 1989 roku.

Przyczyny porażek Hitlera na froncie wschodnim:

• Niedostatek surowców
• Słabi sojusznicy
• Złamanie kodu Enigmy
• Wojna na dwa fronty

Example: Złamanie kodu Enigmy przez polskich kryptologów, a następnie brytyjskich naukowców w Bletchley Park, znacząco przyczyniło się do zwycięstwa aliantów, umożliwiając przechwytywanie niemieckich rozkazów.

Chronologia najważniejszych wydarzeń II wojny światowej

Najważniejsze wydarzenia podczas 2 wojny światowej rozpoczęły się od ataku III Rzeszy na Polskę 1 września 1939 roku. Kolejne kluczowe momenty to:

• Bitwa nad Bzurą (9.09.1939) i obrona Wizny (7.09.1939)
• Obrona Westerplatte (1-7.09.1939)
• Bitwa o Narwik (9.04-8.06.1940)
• Atak ZSRR na Polskę (17.09.1939)
• Atak na Francję (10.05.1940) i ZSRR (22.06-5.12.1941)
• Atak na Pearl Harbor (7.12.1941)
• Bitwy pod Tobrukiem (27.11.1941), El Alamein (23.10.1942), Leningradem (8.03.1941), Moskwą (30.09.1941), Stalingradem (23.08.1942)
• Bitwa na łuku kurskim (5.07.1943)
• Lądowanie aliantów w Normandii (6.06.1944)
• Zrzucenie bomb atomowych na Hiroszimę (6.08.1945) i Nagasaki (9.08.1945)

Highlight: Kiedy skończyła się 2 wojna światowa - kapitulacja III Rzeszy nastąpiła 8 maja 1945 roku, a Japonii 2 września 1945 roku.

Bitwa o Anglię miała ogromne znaczenie strategiczne. Przegrana Luftwaffe położyła kres niemieckim planom inwazji na Wielką Brytanię. Wojna zimowa między ZSRR a Finlandią (30.11.1939-13.03.1940) zakończyła się utratą przez Finlandię około 10% terytorium.

Definition: Bitwa o Anglię - seria niemieckich nalotów na Wielką Brytanię w 1940 roku, mających na celu złamanie brytyjskiego oporu.