ATEŃSKA DEMOKRACJA

Początkowo władzę w Atenach sprawowali przedstawiciele najbogatszych rodów. Co roku wybierano spośród nich dziesięciu archontów (najwyższych urzędników), a byli archonci tworzyli radę Areopagu, która zbierała się na wzgórzu poświęconym bogu wojny Aresowi. Narastające konflikty społeczne i problemy ubogich mieszkańców Attyki zmusiły władze do reform.

Pierwszą próbą uporządkowania praw było powierzenie tej misji Drakonowi w 621 roku p.n.e. Jego surowe prawa (stąd określenie "drakońskie") nie przyniosły jednak oczekiwanych efektów. W 594 roku p.n.e. prawodawcą został wybrany Solon, który wprowadził pierwsze reformy społeczne. Później władzę przejął Pizystrat, co paradoksalnie przyczyniło się do uspokojenia sytuacji w polis.

Prawdziwy przełom nastąpił w 508 roku p.n.e., gdy Klejstenes przeprowadził reformy dające początek ateńskiej demokracji. Podzielił kraj na 10 jednostek administracyjnych (fyl), co miało zacieśnić współpracę między mieszkańcami centrum i peryferii. Wprowadził także nowe urzędy i instytucje demokratyczne.

Warto zapamiętać! Fundamentem ateńskiej demokracji była isonomia - równość obywateli wobec prawa. Każdy obywatel mógł uczestniczyć w eklezji (zgromadzeniu ludowym), wyrażać swoje zdanie i proponować nowe ustawy. Pamiętaj jednak, że obywatelami byli tylko dorośli mężczyźni pochodzenia ateńskiego!