Położenie Aten i Sparty

Dwa najsłynniejsze miasta starożytnej Grecji znajdowały się w różnych regionach kraju. Ateny były położone w środkowej części Grecji, w krainie zwanej Attyką. Miasto miało dostęp do Morza Egejskiego, co sprzyjało rozwojowi handlu.

Sparta natomiast znajdowała się na południu, na półwyspie Peloponez, w krainie nazywanej Lakonią. Była otoczona górami i położona w dolinie rzeki Eurotas, co dawało jej naturalne warunki obronne.

Ciekawostka: Miasta greckie, choć leżały stosunkowo blisko siebie, rozwijały się zupełnie inaczej - Ateny stały się centrum kultury i demokracji, a Sparta słynęła z surowego wychowania i potęgi militarnej.

Ważne pojęcia ze świata starożytnej Grecji

Życie w starożytnej Grecji toczyło się wokół polis - miasta-państwa obejmującego zarówno centrum miejskie jak i okoliczne wsie. W centrum polis znajdowała się agora - główny plac, gdzie odbywały się uroczystości, targi i dyskusje polityczne.

Nad miastem często górował akropol - wzgórze z najważniejszymi budowlami religijnymi i obronnymi. W Atenach rozwinęła się demokracja, czyli system, w którym władzę sprawowali wszyscy wolni obywatele poprzez zgromadzenie ludowe.

Sparta miała inny system rządów, gdzie ważną rolę pełniła geruzja - rada starszych obywateli powyżej 60 lat. Najważniejszą formacją wojskową byli hoplici - ciężkozbrojni piechurzy walczący w zwartym szyku.

Zapamiętaj! Starożytni Grecy używali amfor - glinianych naczyń o charakterystycznym kształcie - do przechowywania wina, oliwy i innych produktów.

Kultura i sławni Grecy

Grecy wierzyli w wielu bogów, co nazywamy politeizmem. Według ich wierzeń bogowie mieszkali na górze Olimp - najwyższym szczycie Grecji.

Wśród słynnych Greków warto zapamiętać kilka ważnych postaci. Leonidas był królem Sparty przez około 10 lat i wsławił się heroiczną obroną w bitwie pod Termopilami. Perykles to słynny przywódca ateński, który dowodził armią i przyczynił się do rozkwitu miasta.

Grecja wydała też wielkich myślicieli. Sokrates, Platon i Arystoteles to filozofowie, którzy mieli ogromny wpływ na rozwój nauki i myśli europejskiej, choć każdy z nich miał nieco inne poglądy na świat i człowieka.

Wiesz już? Możesz łatwo rozpoznać różnice między Atenami a Spartą - Ateny stawiały na rozwój kultury i demokracji, a Sparta na wyszkolenie wojskowe i dyscyplinę.

Starożytne igrzyska olimpijskie

Pierwsze igrzyska olimpijskie odbyły się w 776 roku p.n.e. i były najważniejszym wydarzeniem sportowym starożytnej Grecji. Zawodnicy rywalizowali w kilku konkurencjach.

Sportowcy ścigali się w biegu na dystansie 192 metrów. W skoku w dal każdy zawodnik wykonywał trzy próby. Inne konkurencje to rzut oszczepem oraz rzut dyskiem o wadze aż 6 kilogramów! W zapasach należało trzykrotnie pokonać przeciwnika, by zostać zwycięzcą.

Warto zapamiętać kilka ważnych dat z historii Grecji: 776 r. p.n.e. - pierwsze igrzyska olimpijskie, 490 r. p.n.e. - bitwa pod Maratonem (zwycięstwo Greków), 333 r. p.n.e. - bitwa pod Issos (zwycięstwo Macedonii).

Ciekawostka: Podczas starożytnych igrzysk olimpijskich zawodnicy występowali nago, a kobietom nie wolno było nawet oglądać zawodów!

Bogowie greccy i ich atrybuty

Starożytni Grecy czcili wielu bogów, każdy z nich odpowiadał za inną dziedzinę życia i miał swoje charakterystyczne atrybuty. Zeus był władcą wszystkich bogów i ludzi, a jego symbolem były pioruny.

Posejdon opiekował się żeglarzami i rybakami, a jego atrybutem był trójząb. Atena była boginią mądrości, patronką uczonych i polityków, rozpoznawalną po tarczy i włóczni. Afrodyta opiekowała się zakochanymi, a jej symbolami były gołąb i jabłko.

Inne ważne bóstwa to: Hefajstos - bóg kowali, Artemida - bogini łowów, Hades - władca świata zmarłych, Hera - opiekunka małżeństw, Apollo - bóg sztuki oraz Ares - bóg wojny i męstwa żołnierskiego.

Pomocna wskazówka: Bogów greckich możesz rozpoznać po ich atrybutach - Zeus trzyma piorun, Posejdon trójząb, a Hermes charakterystyczną laskę z wężami!