Początki odwilży i antykomunistyczny bunt w Poznaniu
Pierwsze oznaki odwilży pojawiły się po śmierci Stalina w 1953 roku. Już wtedy odsunięto od władzy osoby odpowiedzialne za stalinowskie represje, a w 1954 roku zlikwidowano znienawidzone Ministerstwo Bezpieczeństwa Publicznego. Władze zmuszone były przyznać, że plan sześcioletni nie przyniósł oczekiwanych rezultatów z powodu przestarzałych technologii i złej organizacji.
Literatura stała się ważnym narzędziem krytyki systemu. W 1955 roku opublikowano "Poemat dla dorosłych" Adama Ważyka oraz "Zły" Leopolda Tyrmanda. Rok 1956 przyniósł śmierć Bolesława Bieruta, a jego miejsce zajął Edward Ochab. Wewnątrz partii ścierały się dwie frakcje: konserwatywni natolińczycy oraz reformatorscy puławianie.
💡 Ważnym impulsem do zmian było tajne przemówienie Chruszczowa z lutego 1956 roku, w którym skrytykował on zbrodnie epoki stalinowskiej!
Punktem zwrotnym stał się poznański czerwiec - wielka demonstracja robotnicza z 28 czerwca 1956 roku. Załoga zakładów Hipolita Cegielskiego wyszła na ulice, żądając podwyżek płac i obniżenia podatków. W proteście uczestniczyło około 100 tysięcy osób. Władze brutalnie stłumiły demonstrację - zginęło około 70 osób, w tym 13-letni Romek Strzałkowski. Wydarzenia poznańskie pokazały, że społeczeństwo nie akceptuje już dotychczasowych metod rządzenia.
