Sytuacja w zaborach i przyczyny powstania
W zaborze pruskim Polacy koncentrowali się na pracy organizacyjnej dla dobra społeczeństwa. Zabór rosyjski przeżywał tzw. odwilż posewastopolską po wojnie krymskiej. W zaborze austriackim społeczeństwo było aktywne, a polityka wobec Polaków ulegała złagodzeniu.
Dwie główne siły polityczne miały różne wizje walki o niepodległość. Czerwoni nawoływali do natychmiastowego powstania i głosili radykalny program społeczny. Biali uważali, że powstanie wymaga przygotowania i poparcia zagranicznych mocarstw.
Istotną postacią był Aleksander Wielopolski, który przeciwstawiał się konspiracji i prowadził politykę lojalności wobec cara. Uważał to za jedyny sposób na odzyskanie autonomii. To właśnie z jego inicjatywy przeprowadzono brankę - przymusowy pobór polskich młodych mężczyzn do armii rosyjskiej, co miało przeciwdziałać rewolucyjnym nastrojom.
💡 Wiedziesz już, że branka (przymusowy pobór) stała się bezpośrednią przyczyną wybuchu powstania? Wielopolski chciał osłabić opozycję, ale osiągnął efekt odwrotny!
