Wojny ze Szwecją i rokosz Zebrzydowskiego

Walki o koronę carów i konflikt ze Szwecją zdominowały politykę zagraniczną Zygmunta III. Wojna polsko-szwedzka przebiegała w trzech etapach (1600-1605, 1617-1621, 1625-1629), z których najważniejszym sukcesem była bitwa pod Kircholmem.

Vocabulary: Rokosz - legalne prawo szlachty do zbrojnego wystąpienia przeciwko władcy łamiącemu prawa.

Highlight: Rokosz Zebrzydowskiego (1606-1607) był wyrazem niezadowolenia szlachty z polityki króla, szczególnie jego dążeń do wzmocnienia władzy królewskiej i nietolerancji religijnej.

Zygmunt III Waza co zrobił dla Polski to między innymi:

• Umocnienie pozycji Polski w Inflantach
• Rozwój Warszawy jako nowej stolicy
• Prowadzenie aktywnej polityki zagranicznej

Quote: "Miasto rezydencjonalne Jego Królewskiej Mości" - tak nazywano Warszawę do końca XVIII wieku.

Początki rządów i konflikty wewnętrzne

Początki rządów Wazów w Rzeczypospolitej rozpoczęły się od podwójnej elekcji 1587 roku. W wyborach uczestniczyli trzej główni kandydaci: Maksymilian Habsburg, car Fiodor i Zygmunt Waza. Szlachta podzieliła się na dwa obozy, co doprowadziło do konfrontacji zbrojnej.

Highlight: Bitwa pod Byczną zakończyła się klęską Habsburga i umocniła pozycję Zygmunta III Wazy na tronie.

Definition: Pacta conventa - umowa zawierana między szlachtą a nowo wybranym królem, określająca jego zobowiązania wobec państwa.

Znaczącym wydarzeniem było przeniesienie siedziby królewskiej do Warszawy w 1596 roku, po pożarze na Wawelu. Konflikt z kanclerzem Janem Zamoyskim doprowadził do powstania stronnictwa popularystów i zwołania Sejmu inkwizycyjnego w 1592 roku.

Example: Tajne rokowania Zygmunta III z Habsburgami pokazują złożoność ówczesnej polityki dynastycznej.