Fraszki - charakterystyka i rodzaje
Fraszki Jana Kochanowskiego to owoc wnikliwych obserwacji życia i ciekawych przemyśleń poety. Te krótkie utwory liryczne (z włoskiego "frasche" - gałązka, drobiazg) dają nam obraz życia w XVI-wiecznej Polsce i często kończą się wyraźną pointą.
Kochanowski napisał ponad trzydzieści fraszek o różnorodnej tematyce. Możemy je podzielić na kilka typów: satyryczno-obyczajowe (opisy zabaw i biesiad), miłosne (o uczuciach i ich wpływie na życie), refleksyjno-filozoficzne (rozważania o sensie istnienia), biograficzne oraz patriotyczne.
"O życiu ludzkim" to przykład fraszki refleksyjnej, w której poeta zastanawia się nad miejscem człowieka w świecie. Pojawia się w niej topos theatrum mundi - motyw życia jako teatru, gdzie człowiek jest niczym kukiełka w rękach przeznaczenia, a wszystko jest marnością.
Ciekawostka: We fraszce "Raki" Kochanowski stosuje ciekawy zabieg - tytuł podpowiada, by czytać wiersz wspak, co całkowicie zmienia jego znaczenie. Z pochwały kobiecych cnót czytanej normalnie, tekst zamienia się w satyrę na kobiece wady przy odwróconym odczytaniu!
