Informacje o utworze i geneza
"Proszę państwa do gazu" to opowiadanie należące do epiki, napisane przez Tadeusza Borowskiego w 1946 roku. Utwór powstał na podstawie prawdziwych wydarzeń historycznych i przeżyć autora z obozu koncentracyjnego w Oświęcimiu.
Opisany transport z Sosnowca i Będzina odnosi się do faktycznej likwidacji gett zagłębiowskich w latach 1942-44. Warto wiedzieć, że Borowski opublikował swoje pierwsze opowiadania w zbiorze "Byliśmy w Oświęcimiu" razem z tekstami dwóch innych osadzonych: Janusza Nela Siedleckiego i Krystyna Olszewskiego.
Akcja utworu rozgrywa się w niemieckim obozie koncentracyjnym w Oświęcimiu podczas II wojny światowej, latem. Opowiadanie przedstawia przywiezienie do Oświęcimia transportu z Będzina i Sosnowca, gdzie większość osób trafiła prosto do komór gazowych.
Warto zapamiętać! Choć wielu krytyków widziało w głównym bohaterze postać samego pisarza, jest to interpretacja niesłuszna. Borowski stworzył uniwersalny obraz człowieka zlagrowanego.
Plan wydarzeń pokazuje mechanizm działania obozu: od wezwania więźniów z komanda "Kanada" na rampę, przez rozładunek trzech transportów, aż po moment, gdy dym z krematorium unosi się nad obozem. Bohater obserwuje z ukrycia dramaty ludzi, selekcję, która dzieli przywiezionych na tych, którzy zostaną w obozie, i tych, którzy trafią do gazu.
