"Sowiński w okopach Woli"
"Sowiński w okopach Woli" powstał w 1844 roku, już po upadku powstania listopadowego. Utwór poświęcony jest powstańcom walczącym o wolność narodu i stanowi przykład poezji tyrtejskiej (nawołującej do walki o wolność) oraz parenetycznej (kreującej wzorzec osobowy romantycznego bohatera).
Słowacki przedstawia w wierszu generała Józefa Sowińskiego jako patriotyczny wzór do naśladowania. Ten uczestnik insurekcji kościuszkowskiej i wojen napoleońskich, mimo kalectwa (stracił nogę w wyniku walk), wziął udział w obronie Woli podczas powstania listopadowego.
Poeta ukazuje generała jako polskiego Leonidasa – mężnego wodza Spartan, który wolał zginąć niż poddać się w bitwie pod Termopilami. Sowiński ginie bohatersko, z bronią w ręku i twarzą zwróconą w stronę wroga. Symboliczne jest miejsce jego śmierci – kościół, co nawiązuje do motta "Bóg, Honor, Ojczyzna".
💡 Słowacki celowo wykreował Sowińskiego na narodowego bohatera, choć historyczne szczegóły jego śmierci mogły wyglądać inaczej. Pokazuje to, jak poeci romantyczni tworzyli mity narodowe mające podtrzymywać ducha walki.