Gleby strefowe i ich powstawanie
Proces powstawania gleb w Polsce zaczął się pod koniec plejstocenu, gdy lądolód zaczął się wycofywać. Początkowo tworzyły się gleby tundrowe, a gdy klimat się ocieplił, pojawiły się lasy iglaste sprzyjające powstawaniu gleb bielicowych. Z czasem rozwinęły się lasy liściaste, pod którymi tworzył się proces brunatnienia, dający gleby brunatne.
W Polsce dominują gleby strefowe, które są ściśle związane z klimatem i roślinnością strefy umiarkowanej ciepłej i wilgotnej. Najważniejsze z nich to gleby brunatne i płowe (zajmują aż 52% powierzchni kraju) oraz gleby bielicowe i rdzawe (26% powierzchni). Gleby brunatne powstały pod lasami liściastymi i są średnio urodzajne, natomiast bielicowe tworzą się na piaszczystych podłożach pod lasami iglastymi i są mało urodzajne.
Oprócz gleb strefowych w Polsce występują również gleby śródstrefowe, które zależą od szczególnego rodzaju podłoża czy stosunków wodnych. Wśród nich wyróżniamy czarne ziemie, rędziny, mady i smolnice, które mają zwykle niewielki udział procentowy w powierzchni kraju.
Ciekawostka: Gleby brunatne i płowe zajmują więcej niż połowę obszaru Polski i są typowe dla naszej strefy klimatycznej. Jeśli mieszkasz na Pojezierzu, Mazowszu lub w centralnej części kraju, prawdopodobnie masz taką glebę pod stopami!
