Zacznij

Historia

Przemiany Polityczne w Polsce

Konfederacja Barska

Historia4612Zaktualizowano 6 wrz 20265 strony

Ostatnia wolna elekcja w Polsce i Reformy Stanisława Augusta Poniatowskiego

Zgłoś
user profile picture
Magdalena Zelmanska@mz_learning_know
Dodaj do źródeł Google
Ostatnia wolna elekcja w Polsce to kluczowy moment w historii naszego kraju. W 1764 roku na tron wstąpił Stanisław August Poniatowski, ostatni król Polski, którego panowanie przypada na trudny okres pierwszego rozbioru i początków reformatorskich wysiłków.
Ostatnia wolna elekcja i I rozbiór Rzeczypospolitej (WSiP kl 6) – strona 1

Zarejestruj się, aby zobaczyć notatkę.
To nic nie kosztuje!

  • Dostęp do wszystkich materiałów
  • Popraw swoje oceny
  • Dołącz do milionów studentów

Rejestrując się akceptujesz Warunki korzystania z usługi i Politykę prywatności.

Elekcja Stanisława Augusta i pierwsze reformy

Po śmierci Augusta III w 1764 roku królem został Stanisław Poniatowski, który przyjął imię Stanisław August Poniatowski. Został wybrany dzięki poparciu Rosji i przy obecności kilku tysięcy rosyjskich żołnierzy - była to więc ostatnia wolna elekcja, choć mocno kontrolowana przez obce mocarstwo.

Nowy król był spokrewniony z rodem Czartoryskich, którzy utworzyli stronnictwo polityczne zwane Familią. Chcieli oni przeprowadzić reformy przy wsparciu Rosji, co dziś może wydawać się dziwne, ale wtedy wydawało się jedyną opcją.

Podczas sejmu konwokacyjnego w 1764 roku wprowadzono pierwsze reformy. Sejm ten został skonfederowany, czyli nie można go było zerwać. Wprowadzono zasadę głosowania większością głosów w sprawach gospodarczych i uchwalono cło generalne, które objęło także szlachtę i duchowieństwo.

Ciekawostka! Jak przebiegała wolna elekcja? Choć teoretycznie każdy szlachcic mógł głosować, w praktyce ostatnia elekcja była kontrolowana przez obce mocarstwo - Rosję, której żołnierze "nadzorowali" głosowanie.

Ostatnia wolna elekcja i I rozbiór Rzeczypospolitej (WSiP kl 6) – strona 2

Zarejestruj się, aby zobaczyć notatkę.
To nic nie kosztuje!

  • Dostęp do wszystkich materiałów
  • Popraw swoje oceny
  • Dołącz do milionów studentów

Rejestrując się akceptujesz Warunki korzystania z usługi i Politykę prywatności.

Reformy i sprzeciw carycy

Stanisław August Poniatowski założył w Warszawie Szkołę Rycerską, w której kształcili się przyszli oficerowie, prawnicy i wyżsi urzędnicy państwowi. To właśnie tam uczył się Tadeusz Kościuszko! W szkole uczono nie tylko wojskowości, ale też matematyki, języków obcych czy nawet tańca.

Niestety, reformy sejmu konwokacyjnego spotkały się z oporem części magnaterii i szlachty, a także Rosji i Prus. Te mocarstwa nie chciały silnej Polski. Wojska rosyjskie wkroczyły do Rzeczypospolitej pod pretekstem walki o równouprawnienie szlachty prawosławnej i protestanckiej.

Na sejmie z lat 1767-1768 przestraszeni posłowie przyjęli narzuconą przez cesarzową Katarzynę II uchwałę o nienaruszalności tzw. praw kardynalnych. Wśród nich znalazły się: wolna elekcja, prawo wypowiadania królowi posłuszeństwa i liberum veto - czyli wszystko co utrudniało przeprowadzanie reform.

Uwaga! Jakie reformy przeprowadził król Stanisław August Poniatowski? Mimo trudności, udało mu się założyć Szkołę Rycerską oraz przeprowadzić pierwsze reformy skarbowe i gospodarcze, co było początkiem prób naprawy państwa.

Ostatnia wolna elekcja i I rozbiór Rzeczypospolitej (WSiP kl 6) – strona 3

Zarejestruj się, aby zobaczyć notatkę.
To nic nie kosztuje!

  • Dostęp do wszystkich materiałów
  • Popraw swoje oceny
  • Dołącz do milionów studentów

Rejestrując się akceptujesz Warunki korzystania z usługi i Politykę prywatności.

Konfederacja barska

W 1768 roku w miasteczku Bar na Ukrainie grupa szlachty zawiązała konfederację barską - czyli zbrojny związek przeciwko rosyjskim wpływom. Konfederaci sprzeciwiali się interwencji rosyjskiej, byli niechętni królowi i bronili katolicyzmu oraz tzw. złotej wolności szlacheckiej.

Jednym z przywódców konfederacji był Kazimierz Pułaski, który później walczył o niepodległość Stanów Zjednoczonych. W latach 1768-1772 doszło do prawdziwej wojny domowej. Konfederaci uzyskali niewielkie wsparcie od Francji i Turcji, ale armia rosyjska wspierała wojska królewskie.

Konfederację pogrążyła nieudana próba porwania króla Stanisława Augusta. Warto wiedzieć, że konfederaci nosili charakterystyczne czapki zwane konfederatkami oraz ryngrafy - medaliony z motywami religijnymi na piersi.

A czy wiesz, że... Konfederacja barska trwała aż 4 lata 1768−17721768-1772 i była jednym z najdłuższych powstań w historii Polski przed rozbiorami. Kto stał na czele konfederacji barskiej? Byli to m.in. Kazimierz Pułaski i Józef Pułaski (jego ojciec).

Ostatnia wolna elekcja i I rozbiór Rzeczypospolitej (WSiP kl 6) – strona 4

Zarejestruj się, aby zobaczyć notatkę.
To nic nie kosztuje!

  • Dostęp do wszystkich materiałów
  • Popraw swoje oceny
  • Dołącz do milionów studentów

Rejestrując się akceptujesz Warunki korzystania z usługi i Politykę prywatności.

I rozbiór Rzeczypospolitej

W 1772 roku nastąpił I rozbiór Rzeczypospolitej. Rosja, Prusy i Austria zawarły traktat, na mocy którego zagarnęły około 30% obszaru Polski i 35% jej ludności. Był to ogromny cios dla państwa!

Zwołany w następnym roku sejm został zmuszony do zatwierdzenia rozbioru pod groźbą rosyjskich bagnetów. Jednym z niewielu, którzy próbowali protestować, był Tadeusz Rejtan. Rzucił się pod nogi opuszczających salę posłów, próbując nie dopuścić do podjęcia uchwały zatwierdzającej rozbiór.

Większość posłów nie protestowała z powodu strachu, przekupstwa (ambasadorzy obcych państw wręczali łapówki) lub złudnej nadziei, że zaborcy zadowolą się tym, co już wzięli, i pozwolą na dalsze reformy.

Ważne! Rok 1768 był przełomowy w historii Polski - wtedy właśnie wybuchła konfederacja barska, która ostatecznie doprowadziła do I rozbioru w 1772 roku. Konfederacja barska - przyczyny to głównie sprzeciw wobec rosyjskich wpływów, a jej skutkiem był niestety pierwszy rozbiór Polski.

Ostatnia wolna elekcja i I rozbiór Rzeczypospolitej (WSiP kl 6) – strona 5

Zarejestruj się, aby zobaczyć notatkę.
To nic nie kosztuje!

  • Dostęp do wszystkich materiałów
  • Popraw swoje oceny
  • Dołącz do milionów studentów

Rejestrując się akceptujesz Warunki korzystania z usługi i Politykę prywatności.

Terytorialne straty Polski

W wyniku I rozbioru każde z mocarstw zagarnęło cenne tereny. Prusy zajęły tzw. Prusy Królewskie (Pomorze Gdańskie, część Kujaw i północnej Wielkopolski - bez Gdańska i Torunia) z Warmią. Były to tereny dobrze zaludnione i ważne dla gospodarki Polski, dawały dostęp do Bałtyku.

Austria zagarnęła zachodnią część Ukrainy (ze Lwowem) i południową Małopolskę (bez Krakowa). Te obszary były gęsto zaludnione i gospodarczo rozwinięte, słynęły m.in. z kopalni soli, które przynosiły duże dochody.

Rosja zajęła część ziem białoruskich, które były słabiej zaludnione niż tereny zagarnięte przez pozostałych zaborców. Mimo to rozbiór dramatycznie zmniejszył terytorium Rzeczypospolitej i zapoczątkował proces jej stopniowej likwidacji jako państwa.

Czy wiesz? Stanisław August Poniatowski - ostatni król Polski - nie miał własnych dzieci, choć miał wiele romansów. Jednak dzięki niemu powstało wiele instytucji kulturalnych i edukacyjnych, które miały ogromne znaczenie dla polskiej kultury.

Myśleliśmy, że nigdy nie zapytasz...

Nasz asystent AI jest specjalnie dostosowany do potrzeb uczniów. W oparciu o miliony treści, które mamy na platformie, możemy udzielać uczniom naprawdę znaczących i trafnych odpowiedzi. Ale nie chodzi tylko o odpowiedzi, towarzysz prowadzi również uczniów przez codzienne wyzwania związane z nauką, ze spersonalizowanymi planami nauki, quizami lub treściami na czacie i 100% personalizacją opartą na umiejętnościach i rozwoju uczniów.

Aplikację możesz pobrać z Google Play i Apple Store.

Tak, masz całkowicie darmowy dostęp do wszystkich notatek w aplikacji, możesz w każdej chwili rozmawiać z Ekspertami lub ich obserwować. Możesz użyć punktów, aby odblokować pewne funkcje w aplikacji, które również możesz otrzymać za darmo. Dodatkowo oferujemy usługę Knowunity Premium, która pozwala na odblokowanie większej liczby funkcji.

Podobne notatki

Historia

Władza i Kryzys Rzeczypospolitej

Analiza politycznych i społecznych przemian w Rzeczypospolitej w XVII wieku, koncentrująca się na roli króla Zygmunta III Wazy, magnaterii oraz szlachty. Zawiera omówienie podwójnej elekcji, walki stronnictw oraz kryzysu gospodarczego. Idealne dla studentów historii i nauk społecznych.

3157137
Historia

Pierwszy rozbiór Polski Klasa 6, „Wczoraj i dziś”, Nowa Era

#pierwszyrozbiórPolski #StanisławAugustPoniatowski #konfederacjabarska #Rzeczpospolita #historiaPolski #rozbioryPolski #Familiaczartoryskich #SzkołaRycerska #liberumveto #wolnaelekcja #TadeuszRejtan #SejmRozbiorowy

6 SP204464
Historia

Panowanie Augusta III

Analiza panowania Augusta III Sasa w Rzeczpospolitej, w tym konflikty polityczne, reformy magnackie oraz wpływy rosyjskie. Zawiera omówienie konfederacji dzikowskiej, roli Familii i obozu hetmańskiego. Typ: podsumowanie.

15192132
Historia

Początki panowania Stanisława Augusta Poniatowskiego

Sejm konwokacyjny z 1764r - postanowienia, sprawa dysydentów, prawa kardynalne, konfederacja barska, I rozbiór polski, sejm rozbiorowy

382814
Historia

Elekcja Poniatowskiego i Rozbiór

Analiza ostatniej elekcji króla Stanisława Augusta Poniatowskiego w 1764 roku oraz pierwszego rozbioru Polski w 1772 roku. Dowiedz się o roli Katarzyny II, konfederacji barskiej, Komisji Edukacji Narodowej oraz wpływie Prus, Rosji i Austrii na losy Polski. Materiał zawiera kluczowe informacje o wydarzeniach i postaciach tego okresu.

6 SP261466
Historia

Początki panowania Stanisława Augusta Poniatowskiego.

Notatka sporządzona na podstawie podręcznika „Poznać przeszłość" z wydawnictwa Nowa Era do 2 klasy liceum na poziomie podstawy.

2285967
Zobacz więcej

Najpopularniejsze notatki: Konfederacja Barska

Historia

Początki panowania Stanisława Augusta Poniatowskiego.

Notatka sporządzona na podstawie podręcznika „Poznać przeszłość" z wydawnictwa Nowa Era do 2 klasy liceum na poziomie podstawy.

2285967
Historia

Struktura Demokracji Szlacheckiej

Zrozumienie struktury demokracji szlacheckiej w Polsce: skład sejmu walnego, definicje kluczowych terminów (przywilej, liberum veto, sejm ordynaryjny i ekstraordynaryjny), podział szlachty oraz znaczenie ruchu egzekucyjnego i wojny kokoszej. Idealne dla studentów historii i nauk społecznych.

22724
Historia

Pierwszy rozbiór Polski Klasa 6, „Wczoraj i dziś”, Nowa Era

#pierwszyrozbiórPolski #StanisławAugustPoniatowski #konfederacjabarska #Rzeczpospolita #historiaPolski #rozbioryPolski #Familiaczartoryskich #SzkołaRycerska #liberumveto #wolnaelekcja #TadeuszRejtan #SejmRozbiorowy

6 SP204464
Historia

Panowanie Augusta III

Analiza panowania Augusta III Sasa w Rzeczpospolitej, w tym konflikty polityczne, reformy magnackie oraz wpływy rosyjskie. Zawiera omówienie konfederacji dzikowskiej, roli Familii i obozu hetmańskiego. Typ: podsumowanie.

15192132

Najpopularniejsze notatki: Historia

Historia

Kongres Wiedeński 1815

Analiza Kongresu Wiedeńskiego z 1815 roku, który przywrócił porządek w Europie po wojnach napoleońskich. Omówienie zasad restauracji, legitymizmu i równowagi europejskiej, a także kluczowych wydarzeń, takich jak bitwa pod Lipskiem i Waterloo. Zmiany terytorialne, utworzenie Związku Niemieckiego oraz rola głównych mocarstw: Rosji, Prus, Wielkiej Brytanii, Austrii i Francji. Typ: podsumowanie.

7 SP11 152288
Geografia

Przyczyny i Skutki Odkryć Geograficznych

Zgłębiaj przyczyny i skutki wielkich odkryć geograficznych, w tym kluczowe postacie jak Krzysztof Kolumb i Vasco da Gama. Dowiedz się o cywilizacjach prekolumbijskich, ich osiągnięciach oraz wpływie odkryć na świat. Idealne dla uczniów i studentów historii. Typ: podsumowanie.

6 SP9227481
Historia

Odkrycia Geograficzne XV wieku

Zgłębiaj kluczowe wydarzenia wielkich odkryć geograficznych w XV wieku, w tym wyprawy Magellana, Kolumba i Vespucciego. Dowiedz się o wpływie tych odkryć na rozwój wiedzy o świecie, kolonializm oraz cywilizacje prekolumbijskie. Idealne dla uczniów 2 klasy historii. Tematy: odkrycia, cywilizacje, geografia.

211 154275
Historia

Żelazna kurtyna historia

notatka z żelaznej kurtyny

4222276
Historia

Starożytny Egipt: Historia i Kultura

Odkryj fascynujący świat starożytnego Egiptu, od jego powstania w IV tysiącleciu p.n.e. po osiągnięcia cywilizacyjne. Zrozumienie podziału na Egipt Dolny i Górny, znaczenie Nilu, wierzenia religijne oraz struktura społeczna. Idealne dla uczniów i pasjonatów historii. Typ: podsumowanie.

124 1231932
Geografia

Odkrycia Geograficzne XV wieku

Zanurz się w fascynujący świat wielkich odkryć geograficznych XV wieku. Ta notatka omawia kluczowe wyprawy, takie jak podróż Krzysztofa Kolumba, Vasco da Gamy i Ferdynanda Magellana, oraz ich wpływ na mapowanie świata i kolonializm. Idealna dla uczniów klasy 6, którzy chcą zrozumieć znaczenie tych wydarzeń w historii. Typ: podsumowanie.

5 SP16 358993
Historia

Napaśc na Polskę

Nazwa: Zosia000. Jeśli na 100% dopasowaniu - wpadaj na profil

7 SP100426
Historia

Cywilizacje Mezopotamii

Odkryj kluczowe aspekty starożytnej Mezopotamii, w tym rozwój cywilizacji Sumerów, Babilończyków i Asyryjczyków. Dowiedz się o wpływie rzek na rolnictwo, powstaniu pierwszych imperiów oraz osiągnięciach w matematyce i astronomii. Idealne dla uczniów i studentów historii. Typ: podsumowanie.

144 1953353
Historia

Rewolucje i Ideologie XIX wieku

Analiza kluczowych wydarzeń i ideologii w Europie XIX wieku, w tym Kongres Wiedeński, Wiosna Ludów, rewolucja przemysłowa oraz rozwój liberalizmu, konserwatyzmu i komunizmu. Zawiera omówienie skutków politycznych i społecznych tych przemian oraz ich wpływ na kształtowanie się nowoczesnej Europy.

7 SP45 5971624

Najpopularniejsze notatki

Biologia

Budowa i funkcje skóry

Szczegółowa notatka z biologii dla klas 7, podręcznik wydawnictwa nowej ery - Puls życia. Temat: Budowa i funkcje skóry.

7 SP5971186
Język polski

Inny Świat: Wspomnienia z Jercewa

Odkryj 'Inny Świat' Gustawa Herlinga-Grudzińskiego, autobiograficzną powieść dokumentalną, która ukazuje brutalne realia życia w radzieckim obozie pracy. Autor, oskarżony o szpiegostwo, dzieli się swoimi przeżyciami, refleksjami na temat ludzkiej psychiki oraz relacjami z innymi więźniami. Poznaj głębokie analizy moralności, cierpienia i nadziei w nieludzkich warunkach. Idealne dla studentów literatury i historii, którzy pragną zrozumieć kontekst wojenny i totalitarny.

312 635294
Język polski

Antyk / Starożytność

ramy czasowe, cywilizację, sztuka antyczna, cechy literatury, szkoły filozoficzne, filozofowie, wzorce osobowe, budowa teatru, budowa tragedii antycznej i jej cechy

19536172
Język angielski

Czasy w Języku Angielskim

Kompleksowe notatki dotyczące podstawowych czasów w języku angielskim, idealne dla maturzystów 2025. Zawierają szczegółowe omówienie Present Simple, Present Continuous, Past Simple, Past Perfect i innych, z przykładami i zasadami użycia. Przygotuj się skutecznie do egzaminu z tym 46-stronicowym materiałem!

423 1561201
Język polski

Mity Greckie: Kluczowe Opowieści

Zanurz się w fascynujący świat mitologii greckiej. Odkryj kluczowe mity, takie jak historia Prometeusza, Demeter i Persefony, oraz Syzyfa. Poznaj bogów, herosów i ich niezwykłe przygody, które kształtowały wierzenia starożytnych Greków. Idealne dla studentów literatury i mitologii.

134 8591162
Język polski

Edelman i Powstanie w Getcie

Analiza lektury 'Zdążyć przed Panem Bogiem' Hanny Krall, koncentrująca się na tematach takich jak etyka, cierpienie, oraz heroizm w kontekście powstania w warszawskim getcie. Opracowanie omawia genezę, problematykę oraz kluczowe postacie, w tym Marka Edelmana, ukazując złożoność wyborów moralnych w obliczu Holokaustu.

312 681299
Język polski

Walka o Godność w Getcie

Analiza 'Zdążyć przed Panem Bogiem' Hanny Krall, koncentrująca się na powstaniu w warszawskim getcie oraz dążeniu do godnej śmierci. Obejmuje kluczowe wydarzenia, postacie oraz filozoficzne refleksje dotyczące ludzkiej motywacji i cierpienia. Typ: reportaż.

1113 0635262
Język angielski

Czasy w języku angielskim na egzamin ósmoklasisty.

Wszystkie czasy na egzamin ósmoklasisty z języka angielskiego (2025)!<3

8 SP11 540310
Język polski

Części Mowy: Odmienne i Nieodmienne

Zrozumienie części mowy w języku polskim: szczegółowe omówienie odmiennej (rzeczownik, przymiotnik, czasownik, liczebnik, zaimek) oraz nieodmiennej (przysłówek, spójnik, przyimek, partykuła, wykrzyknik) części mowy. Idealne dla uczniów przygotowujących się do egzaminów lub chcących pogłębić wiedzę o gramatyce.

6 SP31 7351236

Zobacz, co mówią o nas nasi użytkownicy. Pokochali nas, pokochasz też i Ty.

4.6/5App Store
4.7/5Google Play
Stefan Sużytkownik iOS

Aplikacja jest bardzo prosta i dobrze przemyślana. Do tej pory znalazłem wszystko, czego szukałem i mogłem się wiele nauczyć z innych notatek! Na pewno wykorzystam aplikację do pomocy przy robieniu prac domowych! No i oczywiście bardzo pomaga też jako inspiracja do robienia swoich notatek.

Samantha Klichużytkownik Androida

Ta aplikacja jest naprawdę świetna. Jest tak wiele notatek i pomocnych informacji [...]. Moim problematycznym przedmiotem jest język niemiecki, a w aplikacji jest w czym wybierać. Dzięki tej aplikacji poprawiłam swój niemiecki. Polecam ją każdemu.

Annaużytkownik iOS

Wow, jestem w szoku. Właśnie wypróbowałam aplikację, ponieważ widziałam ją kilka razy reklamowaną na TikToku jestem absolutnie w szoku. Ta aplikacja jest POMOCĄ, której potrzebujesz w szkole i przede wszystkim oferuje tak wiele rzeczy jak notatki czy streszczenia, które są BARDZO pomocne w moim przypadku.