Język polski /

Dziady III - Adam Mickiewicz

Dziady III - Adam Mickiewicz

 DZIADY cz. III
Miejsce akcji:
● Cmentarz, kaplica (noc dziadów scena IX)
Dwór pod Lwowem, mieszkanie Ewy
Kaplica w noc Dziadów widziana z z

Dziady III - Adam Mickiewicz

user profile picture

Kaja Więsik

0 Followers

Udostępnij

Zapisz

18

 

2

Streszczenie

opis bohaterów, środków stylistycznych, opis scen, streszczenie Małej i Wielkiej improwizacji

Nie ma nic odpowiedniego? Sprawdź inne przedmioty.

DZIADY cz. III Miejsce akcji: ● Cmentarz, kaplica (noc dziadów scena IX) Dwór pod Lwowem, mieszkanie Ewy Kaplica w noc Dziadów widziana z zewnątrz ● Warszawa, jeden z salonów Wilno, cela w klasztorze Bazylianów Wilno, pałac Nowosilcowa ● ● Czas akcji: od 1.11.1823 r. (data zapisana w celi przez Konrada w Prologu) do 1.11.1824 r. (noc dziadów na cmentarzu w scenie IX) Geneza - utwór powstał w 1832r. w Dreźnie (stąd nazwa „dziady drezdeńskie), opublikowany w Paryżu jako tom IV ,,Poezji". Ma związek z represjami, które spadły na Polaków po upadku powstania listopadowego w 1830r.. Mickiewicz zwraca uwagę na prześladowania Filomatów i Filaretów. Dedykowany jest zmarłym przyjaciołom Mickiewicza: ● Janowi Sobolewskiemu ● Cyprianowi Daszkiewiczowi Feliksowi Kółakowskiemu Autor nazywa ich „narodowej sprawy męczennikami”. Problematyka - utwór opowiada w podniosły sposób o cierpieniach narodu polskiego w czasie zaborów. Opowiada przede wszystkim o represjach, jakie dotknęły członków organizacji studenckich działających w Wilnie. Mickiewicz przedstawia w złym świetle nie Rosjan, a cara, władzę rosyjską. Rodzaj literacki – mieszany/ synkretyczny; utwór zawiera elementy wszystkich trzech rodzajów literackich Gatunek literacki – dramat romantyczny Cechy dramatu romantycznego Synkretyzm rodzajowy i gatunkowy Luźna kompozycja dzieła Fragmentacja akcji Zerwanie z zasadą trzech jedności (czas, miejsce, akcja) Zerwanie z zasadą decorum (jedność stylistyczna) Obecność bohatera romantycznego Niesceniczność Wprowadzenie duchów na scenę Pozarozumowe uzasadnienie przedstawianych wydarzeń ● ● Dramat – dialog i monolog, sposób prezentacji bohaterów poprzez działanie, podział na akty i sceny, obecność didaskaliów Liryka – pieśni, improwizacje, wiersze „Do przyjaciół Moskali" Epika – bajka o diable i...

Więcej zabawy podczas nauki z nami

Pomoc w odrabianiu zadań domowych

Dzięki funkcji zadawania pytań możesz w każdej chwili zadać pytanie i uzyskać odpowiedź od innych uczniów.

Ucz się razem z innymi

Dzięki Knowunity otrzymujesz materiały do nauki od innych w nowoczesny i wygodny sposób, aby jak najlepiej się uczyć. Tutaj uczniowie dzielą się swoją wiedzą, wymieniają się pomysłami i pomagają sobie nawzajem.

Bezpieczne i sprawdzone

Niezależnie od tego, czy chodzi o streszczenia, ćwiczenia czy notatki, Knowunity gromadzi wszystkie treści i tworzy bezpieczne środowisko nauki, do którego dziecko może mieć dostęp w dowolnym momencie.

Pobierz aplikację

Alternatywny zapis:

zbożu, opowiadania Kaprala, Janukiewicza i Sobolewskiego, „Ustęp" zerwanie z ciągiem przyczynowo skutkowym kolejne sceny nie wynikają bezpośrednio z poprzednich obok siebie istnieją sceny tragiczne z komicznymi wybitnej jednostki przechodzącej metamorfozę (romantyczny kochanek zmienia się w patriotę, bojownik o sprawy ojczyzny) rozbudowane sceny zbiorowe odejście od klasycznej zasady ukazywania świata przedstawionego w jednej tylko, realistycznej, konwekcji wszechobecne w utworach romantycznych fantastyka i irracjonalizm Budowa oparta na antynomiach (opozycjach) Ludowość Ludowa moralność Nastrój utworu Sceny zbiorowe rozpoczyna się prologiem, ale nie zamyka go epilog, zakończenie jest niejasne (kompozycja otwarta); przeplatanie się scen jednostkowych, posiadających charakter metafizyczny, ze scenami zbiorowymi i realistycznymi opisanie obrzędów dziadów (polegał na wywoływaniu duchów zmarłych i pomocy w uzyskiwaniu wybawienia; obrzęd ten zakładał możliwość obcowania zmarłych w żywymi) ludowe poczucie sprawiedliwości – grzechy w życiu doczesnym trzeba odpokutować po śmierci (widma Doktora i Bajkowa po śmierci są dręczone za grzechy popełnione w czasie ziemskiej egzystencji; zbrodniarze cierpią piekielne męki) Aura tajemniczości, niepokoju, nawet grozy Przez to Asceniczność utworu Dzieło Mickiewicza nawiązuje do tradycji dramatu szekspirowskiego (poprzez obecność świata nadprzyrodzonego), a także do średniowiecznych misteriów i moralitetów (podział przestrzeni scenicznej na „stronę prawą” – dobro, i ,,stronę lewą" – zło; wprowadzenie personifikacji sił dobra – aniołów, i zła – diabły, walczących o duszę człowieka (psychomachia)). Ważne pojęcie Mesjanizm Prometeizm Martyrologia Mistycyzm Profetyzm Psychomachia Sakralizacja Oniryzm Prowidencjalizm teodycea Objaśnienie przekonanie, iż Polska ma do odegrania szczególną rolę historyczną i jej cierpienie związane z brakiem wolności ma głębszy sens; Polska zbawi Europę, przerwie panowanie cara postawa, w której jednostka poświęca się dla dobra zbiorowości tak jak mitologiczny Prometeusz Cierpienie zbiorowości, narodu pojawiające się elementy nadnaturalne prorokowanie, prorocze widzenie przyszłości walka dobra ze złem o duszę ludzką uświęcanie, nadanie cech religijnych zjawiskom pozareligijnym Konwencja snu zawierzenie boskiej Opatrzności, optymistyczna wizja historii, polegająca na przekonaniu, że to Opatrzność kieruje dziejami świata filozoficzne i teologiczne próby wyjaśnienia, skąd wzięło się na świecie zło, skoro został on stworzony przez dobrego Boga Przykład Widzenie księdza Piotra Konrad i jego zachowanie Represje, jakie dotykają polską młodzież w czasie zaborów; sceny więzienne - historia Rollisona i Cichowskiego Widzenie Ewy Proroctwa ks. Piotra Rozmowy aniołów z diabłami Obraz cierpienia młodzieży Sen Senatora Bohaterowie Imię lub nazwa grupy Gustaw-Konrad (Gustaw - nieszczęśliwie zakochany, odrzucony przez kobietę Konrad - bojownik o sprawę narodową) Ksiądz Piotr Senator Nowosilcow Pani Rollison Jan Rollison Ewa Poplecznicy Senatora: Doktor, Pelikan, Bajkow, którzy w stosunku do siebie samych są nieufni, podejrzliwi i zazdroszczą sobie nawzajem dowodów przychylności Nowosilcowa więźniowe Kapral Towarzystwo stolikowe Towarzystwo przy drzwiach Guślarz i Kobieta Dobre (anioły) i złe (diabły) duchy, a także Róża Objaśnienia Bohater romantyczny: Przekonany o własnej wartości Osamotniony ● Przeżywa metamorfozę ● Buntownik Patriota Wyrzeka się szczęścia osobistego Jego postawa zakrawa o szaleństwo (nie kieruje się zdrowym rozsądkiem) ● Uważa się za równego Bogu Jego postawa przypomina postawę Prometeusza Po egzorcyzmach księdza Piotra przechodzi kolejną przemianę wewnętrzną – pokornieje, zdaje sobie sprawę z własnych ograniczeń Pokorny bernardyn Obdarzony darem prorokowania od Boga Przeprowadza egzorcyzmy na Konradzie Widzi Polskę jako Chrystusa narodów (mesjanizm) Postać historyczna - Mikołaj Nowosilcow Komisarz/delegat carski, krwawy despota, imperator śledztwa przeciw organizacjom studenckim w Wilnie Oddany carowi, ale jednocześnie obawiający się go Niewidoma wdowa, która prosi Nowosilcowa o widzenie z torturowanym synem lub możliwość posiania do niego księdza Młody student nieludzko torturowany w więzieniu Młoda dziewczyna, która w domu pod Lwowem doświadcza mistycznej wizji Doktor - wzorowany na Auguście Becu (ojczymie J. Słowackiego, zginęli tą samą śmiercią) Wacław Pelikan – postać inspirowana Wacławem Pelikanem, rektorem Uniwersytetu Warszawskiego Leon Bajkow - okrutnik, sprzymierzeniec Nowosilcowa Patrioci, współtowarzysze Konrada M.in.: ● Sobolewski - opowiada o Janczewskim i Wasilewskim Janczewski - bohater opowieści Sobolewskiego, krzyknął „Jeszcze Polska nie zgnięła” podczas wywózki Cichowski - popada w szaleństwo po zwolnieniu z więzienia, cały czas milczy gota – opowiada bajkę Goreckiego „diabeł i zboże" Feliks Tomasz Jakub Adolf Frejend ● Ks. Lwowicz Dobry człowiek, pozwala więźniom na wspólne świętowanie wigilii, obrońca imienia Matki Boskiej Damy, literaci, generałowie, arystokraci Zdrajcy, zaprzedani carowi Patrioci (m.in. młodzież, Adolf, Piotr Wysocki - organizator powstania listopadowego) Biorą udział w ostatniej, IX scenie „Dziadów” Postaci fantastyczne Przedmowa - Mickiewicz zapowiada tu najistotniejsze wątki III części Dziadów: martyrologia narodu polskiego, powołując się na biblijną historię o rzezi niewiniątek, a zatem porównując Polskę do prześladowanego przez Heroda Chrystusa. Jako głównych winowajców cierpień Polaków wskazuje cara Aleksandra I, jego zausznika, Senatora Nowosilcowa oraz carewicza Konstantego (brat Aleksandra I, wódz naczelny wojsk Królestwa Kongresowego) Dedykacja zmarłym przyjaciołom, „narodowej sprawy męczennikom" – Utwór został poświęcony Janowi Sobolewskiemu, Cyprianowi Daszkiewiczowi, Feliksowi Kołakowskiemu, którzy zostali zesłani na Sybir za działalność narodowowyzwoleńczą oraz innym prześladowanym za miłość do ojczyzny Sceny dramatyczne (dziewięć scen poprzedzonych Prologiem): Prolog I scena scena więzienna II scena - Wielka Improwizacja III scena Egzorcyzmy IV scena Widzenie Ewy Akcja - 1.11.1823r. w Wilnie, w celi klasztoru Bazylianów O duszę śpiącego Więźnia walczą dobre i złe duchy, gdy ten budzi się ze snu z przeczuciem rychłego uwolnienia oraz z niejasną świadomością misji, którą ma do wypełnienia. Uwolnienie to nie napawa go radością, gdyż ma świadomość, że będzie cierpiał. Na końcu fragmentu następuje symboliczna przemiana Gustawa w Konrada (,,Bogu Najlepszemu, Najwyższemu. Umarł Gustaw 1 listopada 1823. Tu narodził się Konrad, 1 listopada 1823.”) Akcja - o północy, w wigilię Bożego Narodzenia, w celi Konrada w klasztorze Bazylianów Tomasz i nowy więzień, Żegota, opowiadają o metodach śledztwa: I śledztwo, i są cały toczy się tajemnie; Nikomu nie powiedzą, za co oskarżony Jan relacjonuje, co widział w mieście, gdy prowadzono go na śledztwo. Opowiada o zsyłce młodych chłopców ze Żmudzi na Syberię. Męczeńska śmierć jednego z nich - Wasilewskiego – następuje gdy Przeistoczenie na mszy świętej w pobliskim kościele. Wasilewski został tak skatowany, że nie mógł iść o własnych siłach, więc niósł go rosyjski żołnierz do kibitki. Janczewski z opowieści Sobolewskiego – pomimo cierpienia i bólu zachowywał się dumnie i z honorem, krzyknął Jeszcze Polska nie zginęła Konrad w pewnym momencie zaczyna śpiewać pieść zemsty z refrenem Zemsta, zemsta, zemsta na wroga,/Z Bogiem i choćby mimo Boga! Ksiądz Lwowicz określa te pieśń „pieśnią szatańską”, a w odpowiedzi na zarzuty księdza Konrad wygłasza Małą Improwizację. Po przerwaniu jej bohater mdleje, a współtowarzysze uciekają z jego celi, ponieważ kapral każe im się rozdzielić i wrócić do swoich celi. Akcja - cela Konrada Konrad wygłasza Wielką Improwizację, której: Opisuje swoją samotność Twierdzi, iż słowa nie są w stanie oddać myśli człowieka Uważa się za szczególnie uzdolnionego i lepszego od innych (pycha) Porównuje się z Bogiem – uważa, że lepiej niż on zatroszczyłby się o Polskę Mówi, że Bóg nie jest miłością, tylko mądrością; chce, aby Bóg przekazał mu zwierzchność nad narodem Prawie porównuje Boga do cara ostatecznie robi to szatan Akcja - cela Konrada Kapral sprowadza do majaczącego Konrada bernardyna, Księdza Piotra. Ksiądz Piotr czyni egzorcyzmy nad Konradem oraz rozmawia ze złym duchem, który wyznaje, że Rollison jest przetrzymywany w drugim klasztorze, myśli o popełnieniu samobójstwa. Wszystko to mówi Konrad, dostawszy wizji i zachęca przyjaciela do skoku z okna. Jednak Ksiądz reaguje w porę, udaje się mu przepędzić złego ducha i ocalić duszę Konrada od potępienia. Akcja - ,,w domu wiejskim pode Lwowem" Akcja koncentruje się wokół mistycznego widzenia młodziutkiej Ewy, której podczas modlitwy za ojczyznę, za młodych patriotów i poetę Konrada ukazuje się Matka Boska i Jezus wśród kwiatów. Ewa przed snem ozdobiła obraz Matki Boskiej, który wisi nad je łóżkiem, wiankiem z kwiatów. Teraz, w śnie, Maria bierze ów wianek w ręce i podaje Jezusowi, który z uśmiechem obsypuje kwiatami Ewę. Jeden z kwiatów, róża, żyje i skarży się, że została „wyjęta z rodzinnej trawki” (aluzja do cierpiącej w więzieniu i na zsyłce młodzieży wileńskiej). Ale ta

Język polski /

Dziady III - Adam Mickiewicz

user profile picture

Kaja Więsik  

Obserwuj

0 Followers

 DZIADY cz. III
Miejsce akcji:
● Cmentarz, kaplica (noc dziadów scena IX)
Dwór pod Lwowem, mieszkanie Ewy
Kaplica w noc Dziadów widziana z z

Otwórz aplikację

opis bohaterów, środków stylistycznych, opis scen, streszczenie Małej i Wielkiej improwizacji

DZIADY cz. III Miejsce akcji: ● Cmentarz, kaplica (noc dziadów scena IX) Dwór pod Lwowem, mieszkanie Ewy Kaplica w noc Dziadów widziana z zewnątrz ● Warszawa, jeden z salonów Wilno, cela w klasztorze Bazylianów Wilno, pałac Nowosilcowa ● ● Czas akcji: od 1.11.1823 r. (data zapisana w celi przez Konrada w Prologu) do 1.11.1824 r. (noc dziadów na cmentarzu w scenie IX) Geneza - utwór powstał w 1832r. w Dreźnie (stąd nazwa „dziady drezdeńskie), opublikowany w Paryżu jako tom IV ,,Poezji". Ma związek z represjami, które spadły na Polaków po upadku powstania listopadowego w 1830r.. Mickiewicz zwraca uwagę na prześladowania Filomatów i Filaretów. Dedykowany jest zmarłym przyjaciołom Mickiewicza: ● Janowi Sobolewskiemu ● Cyprianowi Daszkiewiczowi Feliksowi Kółakowskiemu Autor nazywa ich „narodowej sprawy męczennikami”. Problematyka - utwór opowiada w podniosły sposób o cierpieniach narodu polskiego w czasie zaborów. Opowiada przede wszystkim o represjach, jakie dotknęły członków organizacji studenckich działających w Wilnie. Mickiewicz przedstawia w złym świetle nie Rosjan, a cara, władzę rosyjską. Rodzaj literacki – mieszany/ synkretyczny; utwór zawiera elementy wszystkich trzech rodzajów literackich Gatunek literacki – dramat romantyczny Cechy dramatu romantycznego Synkretyzm rodzajowy i gatunkowy Luźna kompozycja dzieła Fragmentacja akcji Zerwanie z zasadą trzech jedności (czas, miejsce, akcja) Zerwanie z zasadą decorum (jedność stylistyczna) Obecność bohatera romantycznego Niesceniczność Wprowadzenie duchów na scenę Pozarozumowe uzasadnienie przedstawianych wydarzeń ● ● Dramat – dialog i monolog, sposób prezentacji bohaterów poprzez działanie, podział na akty i sceny, obecność didaskaliów Liryka – pieśni, improwizacje, wiersze „Do przyjaciół Moskali" Epika – bajka o diable i...

Nie ma nic odpowiedniego? Sprawdź inne przedmioty.

Więcej zabawy podczas nauki z nami

Pomoc w odrabianiu zadań domowych

Dzięki funkcji zadawania pytań możesz w każdej chwili zadać pytanie i uzyskać odpowiedź od innych uczniów.

Ucz się razem z innymi

Dzięki Knowunity otrzymujesz materiały do nauki od innych w nowoczesny i wygodny sposób, aby jak najlepiej się uczyć. Tutaj uczniowie dzielą się swoją wiedzą, wymieniają się pomysłami i pomagają sobie nawzajem.

Bezpieczne i sprawdzone

Niezależnie od tego, czy chodzi o streszczenia, ćwiczenia czy notatki, Knowunity gromadzi wszystkie treści i tworzy bezpieczne środowisko nauki, do którego dziecko może mieć dostęp w dowolnym momencie.

Pobierz aplikację

Knowunity

Dziel się wiedzą

Otwórz aplikację

Alternatywny zapis:

zbożu, opowiadania Kaprala, Janukiewicza i Sobolewskiego, „Ustęp" zerwanie z ciągiem przyczynowo skutkowym kolejne sceny nie wynikają bezpośrednio z poprzednich obok siebie istnieją sceny tragiczne z komicznymi wybitnej jednostki przechodzącej metamorfozę (romantyczny kochanek zmienia się w patriotę, bojownik o sprawy ojczyzny) rozbudowane sceny zbiorowe odejście od klasycznej zasady ukazywania świata przedstawionego w jednej tylko, realistycznej, konwekcji wszechobecne w utworach romantycznych fantastyka i irracjonalizm Budowa oparta na antynomiach (opozycjach) Ludowość Ludowa moralność Nastrój utworu Sceny zbiorowe rozpoczyna się prologiem, ale nie zamyka go epilog, zakończenie jest niejasne (kompozycja otwarta); przeplatanie się scen jednostkowych, posiadających charakter metafizyczny, ze scenami zbiorowymi i realistycznymi opisanie obrzędów dziadów (polegał na wywoływaniu duchów zmarłych i pomocy w uzyskiwaniu wybawienia; obrzęd ten zakładał możliwość obcowania zmarłych w żywymi) ludowe poczucie sprawiedliwości – grzechy w życiu doczesnym trzeba odpokutować po śmierci (widma Doktora i Bajkowa po śmierci są dręczone za grzechy popełnione w czasie ziemskiej egzystencji; zbrodniarze cierpią piekielne męki) Aura tajemniczości, niepokoju, nawet grozy Przez to Asceniczność utworu Dzieło Mickiewicza nawiązuje do tradycji dramatu szekspirowskiego (poprzez obecność świata nadprzyrodzonego), a także do średniowiecznych misteriów i moralitetów (podział przestrzeni scenicznej na „stronę prawą” – dobro, i ,,stronę lewą" – zło; wprowadzenie personifikacji sił dobra – aniołów, i zła – diabły, walczących o duszę człowieka (psychomachia)). Ważne pojęcie Mesjanizm Prometeizm Martyrologia Mistycyzm Profetyzm Psychomachia Sakralizacja Oniryzm Prowidencjalizm teodycea Objaśnienie przekonanie, iż Polska ma do odegrania szczególną rolę historyczną i jej cierpienie związane z brakiem wolności ma głębszy sens; Polska zbawi Europę, przerwie panowanie cara postawa, w której jednostka poświęca się dla dobra zbiorowości tak jak mitologiczny Prometeusz Cierpienie zbiorowości, narodu pojawiające się elementy nadnaturalne prorokowanie, prorocze widzenie przyszłości walka dobra ze złem o duszę ludzką uświęcanie, nadanie cech religijnych zjawiskom pozareligijnym Konwencja snu zawierzenie boskiej Opatrzności, optymistyczna wizja historii, polegająca na przekonaniu, że to Opatrzność kieruje dziejami świata filozoficzne i teologiczne próby wyjaśnienia, skąd wzięło się na świecie zło, skoro został on stworzony przez dobrego Boga Przykład Widzenie księdza Piotra Konrad i jego zachowanie Represje, jakie dotykają polską młodzież w czasie zaborów; sceny więzienne - historia Rollisona i Cichowskiego Widzenie Ewy Proroctwa ks. Piotra Rozmowy aniołów z diabłami Obraz cierpienia młodzieży Sen Senatora Bohaterowie Imię lub nazwa grupy Gustaw-Konrad (Gustaw - nieszczęśliwie zakochany, odrzucony przez kobietę Konrad - bojownik o sprawę narodową) Ksiądz Piotr Senator Nowosilcow Pani Rollison Jan Rollison Ewa Poplecznicy Senatora: Doktor, Pelikan, Bajkow, którzy w stosunku do siebie samych są nieufni, podejrzliwi i zazdroszczą sobie nawzajem dowodów przychylności Nowosilcowa więźniowe Kapral Towarzystwo stolikowe Towarzystwo przy drzwiach Guślarz i Kobieta Dobre (anioły) i złe (diabły) duchy, a także Róża Objaśnienia Bohater romantyczny: Przekonany o własnej wartości Osamotniony ● Przeżywa metamorfozę ● Buntownik Patriota Wyrzeka się szczęścia osobistego Jego postawa zakrawa o szaleństwo (nie kieruje się zdrowym rozsądkiem) ● Uważa się za równego Bogu Jego postawa przypomina postawę Prometeusza Po egzorcyzmach księdza Piotra przechodzi kolejną przemianę wewnętrzną – pokornieje, zdaje sobie sprawę z własnych ograniczeń Pokorny bernardyn Obdarzony darem prorokowania od Boga Przeprowadza egzorcyzmy na Konradzie Widzi Polskę jako Chrystusa narodów (mesjanizm) Postać historyczna - Mikołaj Nowosilcow Komisarz/delegat carski, krwawy despota, imperator śledztwa przeciw organizacjom studenckim w Wilnie Oddany carowi, ale jednocześnie obawiający się go Niewidoma wdowa, która prosi Nowosilcowa o widzenie z torturowanym synem lub możliwość posiania do niego księdza Młody student nieludzko torturowany w więzieniu Młoda dziewczyna, która w domu pod Lwowem doświadcza mistycznej wizji Doktor - wzorowany na Auguście Becu (ojczymie J. Słowackiego, zginęli tą samą śmiercią) Wacław Pelikan – postać inspirowana Wacławem Pelikanem, rektorem Uniwersytetu Warszawskiego Leon Bajkow - okrutnik, sprzymierzeniec Nowosilcowa Patrioci, współtowarzysze Konrada M.in.: ● Sobolewski - opowiada o Janczewskim i Wasilewskim Janczewski - bohater opowieści Sobolewskiego, krzyknął „Jeszcze Polska nie zgnięła” podczas wywózki Cichowski - popada w szaleństwo po zwolnieniu z więzienia, cały czas milczy gota – opowiada bajkę Goreckiego „diabeł i zboże" Feliks Tomasz Jakub Adolf Frejend ● Ks. Lwowicz Dobry człowiek, pozwala więźniom na wspólne świętowanie wigilii, obrońca imienia Matki Boskiej Damy, literaci, generałowie, arystokraci Zdrajcy, zaprzedani carowi Patrioci (m.in. młodzież, Adolf, Piotr Wysocki - organizator powstania listopadowego) Biorą udział w ostatniej, IX scenie „Dziadów” Postaci fantastyczne Przedmowa - Mickiewicz zapowiada tu najistotniejsze wątki III części Dziadów: martyrologia narodu polskiego, powołując się na biblijną historię o rzezi niewiniątek, a zatem porównując Polskę do prześladowanego przez Heroda Chrystusa. Jako głównych winowajców cierpień Polaków wskazuje cara Aleksandra I, jego zausznika, Senatora Nowosilcowa oraz carewicza Konstantego (brat Aleksandra I, wódz naczelny wojsk Królestwa Kongresowego) Dedykacja zmarłym przyjaciołom, „narodowej sprawy męczennikom" – Utwór został poświęcony Janowi Sobolewskiemu, Cyprianowi Daszkiewiczowi, Feliksowi Kołakowskiemu, którzy zostali zesłani na Sybir za działalność narodowowyzwoleńczą oraz innym prześladowanym za miłość do ojczyzny Sceny dramatyczne (dziewięć scen poprzedzonych Prologiem): Prolog I scena scena więzienna II scena - Wielka Improwizacja III scena Egzorcyzmy IV scena Widzenie Ewy Akcja - 1.11.1823r. w Wilnie, w celi klasztoru Bazylianów O duszę śpiącego Więźnia walczą dobre i złe duchy, gdy ten budzi się ze snu z przeczuciem rychłego uwolnienia oraz z niejasną świadomością misji, którą ma do wypełnienia. Uwolnienie to nie napawa go radością, gdyż ma świadomość, że będzie cierpiał. Na końcu fragmentu następuje symboliczna przemiana Gustawa w Konrada (,,Bogu Najlepszemu, Najwyższemu. Umarł Gustaw 1 listopada 1823. Tu narodził się Konrad, 1 listopada 1823.”) Akcja - o północy, w wigilię Bożego Narodzenia, w celi Konrada w klasztorze Bazylianów Tomasz i nowy więzień, Żegota, opowiadają o metodach śledztwa: I śledztwo, i są cały toczy się tajemnie; Nikomu nie powiedzą, za co oskarżony Jan relacjonuje, co widział w mieście, gdy prowadzono go na śledztwo. Opowiada o zsyłce młodych chłopców ze Żmudzi na Syberię. Męczeńska śmierć jednego z nich - Wasilewskiego – następuje gdy Przeistoczenie na mszy świętej w pobliskim kościele. Wasilewski został tak skatowany, że nie mógł iść o własnych siłach, więc niósł go rosyjski żołnierz do kibitki. Janczewski z opowieści Sobolewskiego – pomimo cierpienia i bólu zachowywał się dumnie i z honorem, krzyknął Jeszcze Polska nie zginęła Konrad w pewnym momencie zaczyna śpiewać pieść zemsty z refrenem Zemsta, zemsta, zemsta na wroga,/Z Bogiem i choćby mimo Boga! Ksiądz Lwowicz określa te pieśń „pieśnią szatańską”, a w odpowiedzi na zarzuty księdza Konrad wygłasza Małą Improwizację. Po przerwaniu jej bohater mdleje, a współtowarzysze uciekają z jego celi, ponieważ kapral każe im się rozdzielić i wrócić do swoich celi. Akcja - cela Konrada Konrad wygłasza Wielką Improwizację, której: Opisuje swoją samotność Twierdzi, iż słowa nie są w stanie oddać myśli człowieka Uważa się za szczególnie uzdolnionego i lepszego od innych (pycha) Porównuje się z Bogiem – uważa, że lepiej niż on zatroszczyłby się o Polskę Mówi, że Bóg nie jest miłością, tylko mądrością; chce, aby Bóg przekazał mu zwierzchność nad narodem Prawie porównuje Boga do cara ostatecznie robi to szatan Akcja - cela Konrada Kapral sprowadza do majaczącego Konrada bernardyna, Księdza Piotra. Ksiądz Piotr czyni egzorcyzmy nad Konradem oraz rozmawia ze złym duchem, który wyznaje, że Rollison jest przetrzymywany w drugim klasztorze, myśli o popełnieniu samobójstwa. Wszystko to mówi Konrad, dostawszy wizji i zachęca przyjaciela do skoku z okna. Jednak Ksiądz reaguje w porę, udaje się mu przepędzić złego ducha i ocalić duszę Konrada od potępienia. Akcja - ,,w domu wiejskim pode Lwowem" Akcja koncentruje się wokół mistycznego widzenia młodziutkiej Ewy, której podczas modlitwy za ojczyznę, za młodych patriotów i poetę Konrada ukazuje się Matka Boska i Jezus wśród kwiatów. Ewa przed snem ozdobiła obraz Matki Boskiej, który wisi nad je łóżkiem, wiankiem z kwiatów. Teraz, w śnie, Maria bierze ów wianek w ręce i podaje Jezusowi, który z uśmiechem obsypuje kwiatami Ewę. Jeden z kwiatów, róża, żyje i skarży się, że została „wyjęta z rodzinnej trawki” (aluzja do cierpiącej w więzieniu i na zsyłce młodzieży wileńskiej). Ale ta